4 lợi ích và cách xoay gối nhẹ nhàng giúp bền khớp tại nhà

Bà con thân mến, đầu gối vốn được ví như “bản lề” của cơ thể, gánh vác toàn bộ trọng lượng và giúp chúng ta đi lại, vận động linh hoạt mỗi ngày. Tuy nhiên, khi bước vào tuổi xế chiều hoặc do thói quen sinh hoạt chưa đúng cách, khớp gối rất dễ bị khô cứng, lục khục, khiến mỗi bước đi trở nên nặng nề và đau nhức.

Hiểu được nỗi lo đó, hôm nay Phòng khám Đỗ Minh Đường chúng tôi muốn chia sẻ đến bà con một phương pháp đơn giản nhưng vô cùng hiệu quả để chăm sóc khớp gối ngay tại nhà: đó chính là thực hiện các động tác xoay gối nhẹ nhàng. Chỉ với vài phút mỗi ngày, anh chị em có thể giúp khí huyết lưu thông, nuôi dưỡng sụn khớp và duy trì sự dẻo dai cho đôi chân của mình.

Lợi ích của động tác xoay gối nhẹ nhàng dưới góc nhìn Y học cổ truyền

Trong Đông y, khớp gối là nơi hội tụ của nhiều kinh lạc quan trọng. Khi tuổi tác cao hoặc do yếu tố ngoại tà như hàn (lạnh), thấp (ẩm) xâm nhập, khí huyết tại đây dễ bị ứ trệ, dẫn đến tình trạng “thông bất thống, thống bất thông” – nghĩa là khí huyết không thông thì gây đau nhức.

Việc thực hiện các động tác xoay gối nhẹ nhàng mang lại nhiều giá trị thiết thực cho sức khỏe xương khớp:

• Kích thích tiết dịch khớp: Xoay gối giúp bao hoạt dịch sản sinh ra dịch bôi trơn tự nhiên, giúp các đầu xương không bị mài mòn, giảm tiếng kêu lục khục khi di chuyển.
• Lưu thông khí huyết: Động tác xoay tròn tác động trực tiếp lên các mạch máu xung quanh khớp, giúp đưa dưỡng chất từ máu đến nuôi dưỡng sụn khớp tốt hơn.
• Giải tỏa áp lực: Giúp các dây chằng và cơ quanh gối được thư giãn, giảm tình trạng co thắt cơ gây đau mỏi.
• Cân bằng âm dương tại khớp: Vận động nhẹ nhàng giúp làm ấm vùng gối, xua đuổi hàn khí, giữ cho khớp gối luôn được linh hoạt.

Bà con có thể hình dung khớp gối giống như một chiếc bản lề cửa lâu ngày không dùng sẽ bị rỉ sét. Việc xoay gối nhẹ nhàng cũng giống như ta tra thêm dầu mỡ và vận động qua lại để chiếc bản lề ấy luôn trơn tru, không còn phát ra tiếng kêu hay bị kẹt cứng nữa.

Vì sao động tác “nhẹ nhàng” lại quan trọng đến vậy?

Nhiều anh em thường có thói quen tập luyện cường độ cao hoặc xoay gối quá mạnh, quá nhanh với hy vọng đạt hiệu quả tức thì. Tuy nhiên, với khớp gối đang có dấu hiệu thoái hóa hoặc khô cứng, việc xoay quá đà có thể gây tổn thương dây chằng và làm trầm trọng hơn tình trạng viêm.

Đỗ Minh Đường luôn khuyến khích bà con thực hiện tiêu chí “chậm – chắc – đều”. Nhẹ nhàng ở đây có nghĩa là xoay trong phạm vi chịu đựng của khớp, không cố gắng quá sức và luôn lắng nghe phản hồi của cơ thể.

Hướng dẫn thực hiện động tác xoay gối đúng cách tại nhà

Để bài tập đạt hiệu quả tốt nhất, bà con nên thực hiện theo các bước hướng dẫn dưới đây của chúng tôi. Bài tập này phù hợp cho cả người già, người dân văn phòng hay những anh em thường xuyên phải đứng lâu, đi lại nhiều.

Chuẩn bị tư thế

Bà con đứng thẳng, hai chân chụm sát vào nhau hoặc hơi mở rộng bằng vai tùy theo sự thăng bằng của cơ thể. Thả lỏng toàn thân, hít thở đều đặn để tâm trí thoải mái trước khi bắt đầu.

Các bước thực hiện

1. Bước 1: Hơi khụy gối xuống một chút, hai lòng bàn tay đặt nhẹ lên hai đầu gối.
2. Bước 2: Bắt đầu xoay hai đầu gối theo chiều kim đồng hồ một cách từ từ. Hãy tưởng tượng bà con đang vẽ một vòng tròn nhỏ bằng đầu gối của mình.
3. Bước 3: Thực hiện khoảng 10-15 vòng, sau đó dừng lại và xoay ngược chiều kim đồng hồ với số vòng tương tự.
4. Bước 4: Sau khi xoay xong, bà con đứng thẳng dậy, dùng tay vỗ nhẹ quanh vùng gối để máu huyết lưu thông đều.

Lưu ý về nhịp điệu và hơi thở

Trong quá trình xoay, bà con không nên nín thở. Hãy kết hợp hơi thở sâu: hít vào khi bắt đầu vòng xoay và thở ra khi kết thúc một vòng. Điều này giúp đưa oxy đến các tế bào hiệu quả hơn và làm giảm căng thẳng cho hệ thần kinh.

Những đối tượng nên và không nên thực hiện bài tập này

Mặc dù xoay gối là động tác lành tính, nhưng tùy theo thể trạng và cơ địa mỗi người mà hiệu quả và cách áp dụng sẽ khác nhau. Tinh thần của Đỗ Minh Đường luôn là cá nhân hóa trong việc chăm sóc sức khỏe.

Ai nên tập thường xuyên?

• Người cao tuổi bắt đầu có dấu hiệu lão hóa xương khớp tự nhiên.
• Anh chị em văn phòng ngồi làm việc quá lâu trong phòng điều lạnh khiến khớp gối bị bó cứng.
• Người thường xuyên vận động nhưng thiếu các bài tập khởi động khớp chuyên sâu.
• Bà con cảm thấy khớp gối khô, hay kêu lục khục nhưng chưa đau nhức dữ dội.

Ai cần thận trọng khi thực hiện?

Cảnh báo an toàn: Nếu bà con đang gặp các tình trạng sau, cần hết sức lưu ý hoặc tham khảo ý kiến chuyên gia trước khi thực hiện:

• Đang trong giai đoạn viêm cấp tính: Khớp gối có dấu hiệu sưng nóng, đỏ và đau nhức dữ dội.
• Người mới phẫu thuật khớp gối hoặc có chấn thương dây chằng nghiêm trọng chưa hồi phục.
• Người có dịch khớp quá nhiều (tràn dịch khớp gối) gây căng tức.
• Nếu trong quá trình xoay cảm thấy đau nhói đột ngột, bà con hãy dừng ngay lập tức và nghỉ ngơi.

Xây dựng lối sống lành mạnh để nuôi dưỡng khớp gối từ gốc

Động tác xoay gối nhẹ nhàng chỉ là một phần trong hành trình giữ gìn đôi chân chắc khỏe. Tại Đỗ Minh Đường, chúng tôi luôn quan niệm rằng sức khỏe là sự tổng hòa của vận động, dinh dưỡng và tinh thần.

Chế độ dinh dưỡng “thuận tự nhiên”

Bà con nên bổ sung thêm các thực phẩm giàu collagen tự nhiên và canxi như nước hầm xương, các loại cá, rau xanh đậm màu. Đồng thời, nên hạn chế các đồ ăn quá mặn hoặc quá ngọt vì chúng có thể làm tăng tình trạng viêm trong cơ thể.

Giữ ấm cho đôi chân

Theo Y học cổ truyền, “hàn tòng túc khởi” (cái lạnh bắt nguồn từ chân). Vào mùa lạnh hoặc khi nằm điều hòa, bà con nên chú ý che chắn kỹ vùng đầu gối. Việc ngâm chân bằng nước muối ấm hoặc thảo dược trước khi đi ngủ cũng là cách tuyệt vời để hỗ trợ khí huyết lưu thông đến tận các đầu khớp.

Kiểm soát cân nặng

Mỗi cân nặng dư thừa sẽ tạo ra áp lực gấp nhiều lần lên khớp gối khi vận động. Vì vậy, duy trì mức cân nặng hợp lý là cách tốt nhất để “giảm tải” cho bản lề gối của bà con.

Khi nào bà con cần đi thăm khám sớm?

Dù các bài tập hỗ trợ tại nhà rất tốt, nhưng bà con cũng không nên chủ quan. Hãy tìm đến sự tư vấn của chuyên gia nếu thấy các dấu hiệu bất thường kéo dài:

• Khớp gối bị biến dạng, lệch trục hoặc sưng to rõ rệt so với bên còn lại.
• Đau nhức kéo dài hơn 2 tuần dù đã nghỉ ngơi và tập luyện nhẹ nhàng.
• Cảm giác tê bì, mất cảm giác hoặc yếu cơ vùng chân.
• Gặp khó khăn lớn trong việc đứng lên ngồi xuống hoặc đi cầu thang.

Việc phát hiện và can thiệp kịp thời theo đúng nguyên lý Y học cổ truyền sẽ giúp điều chỉnh nền tảng thể trạng, hỗ trợ bồi bổ can thận (vì thận chủ cốt tủy, can chủ cân), từ đó giúp xương khớp vững chắc từ bên trong.

Hy vọng những chia sẻ về động tác xoay gối nhẹ nhàng trên đây sẽ giúp bà con có thêm một “bí quyết” nhỏ để tự chăm sóc sức khỏe đôi chân mỗi ngày. Hãy kiên trì thực hiện và lắng nghe cơ thể mình, bà con nhé!

*Thông tin trên đây chỉ mang tính chất tham khảo. Hiệu quả của các động tác có thể khác nhau tùy thuộc vào cơ địa và tình trạng sức khỏe cụ thể của mỗi người. Nếu tình trạng đau nhức kéo dài hoặc ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt, bà con nên tìm đến các cơ sở y tế uy tín để được thăm khám. Nếu muốn được định hướng theo thể trạng cụ thể, Phòng khám Đỗ Minh Đường luôn sẵn sàng hỗ trợ tư vấn và gợi ý cách chăm sóc phù hợp nhất cho bà con.