Mẹo dùng quả ké đầu ngựa trộn mật ong trị lở ngứa sau 7 ngày

Nhiều bà con than phiền với chúng tôi rằng, cứ đến mùa ẩm trời hay thay đổi thời tiết là khắp người lại nổi mẩn đỏ, ngứa ngáy đến mất ăn mất ngủ, gãi đến trầy da chảy máu mà không dứt. Trong vườn nhà hay ven đường, có một loại quả đầy gai mọc hoang dại mà người xưa vẫn gọi là quả ké đầu ngựa – một “khắc tinh” của chứng lở ngứa, phong chẩn mà nếu biết cách tán bột trộn mật ong sử dụng, bà con sẽ thấy hiệu quả quý báu vô cùng.

Quả ké đầu ngựa và cái “duyên” trị bệnh da liễu của người Việt

Quả ké đầu ngựa, trong Đông y còn gọi là Thương nhĩ tử. Với những người làm nghề thuốc như chúng tôi tại Nam Y Đỗ Minh Đường, đây không đơn thuần là một loại cây dại mà là một vị thuốc có vị thế rất đặc biệt trong các bài thuốc trị bệnh ngoài da. Hình dáng quả nhỏ, đầy gai móc, thường bám chặt vào gấu quần người đi đường như một sự nhắc nhớ về sự hiện diện bền bỉ của nó trong đời sống dân dã.

Xét về góc độ Y học cổ truyền, Thương nhĩ tử có vị cay, đắng, tính ấm và có chứa một lượng độc nhỏ (độc tính này sẽ được loại bỏ khi qua bào chế đúng cách). Vị thuốc này quy vào kinh Phế và Can. Tại sao lại là hai kinh này? Trong Đông y, “Phế chủ bì mao” (phổi quản lý da và lông), khi phổi bị phong nhiệt xâm nhập hoặc chức năng tuyên phát của phổi kém, các độc tố tích tụ dưới da gây nên tình trạng mẩn ngứa, mụn nhọt. Trong khi đó, Can (gan) đóng vai trò sơ tiết, điều hòa khí huyết; nếu gan nóng, huyết nhiệt thì uất kết phát ra ngoài da thành lở loét.

Cơ chế của quả ké đầu ngựa chính là “Khu phong, trừ thấp, thông khiếu”. Nó giống như một chiếc chổi quét sạch những luồng “phong” (gió độc) và “thấp” (độ ẩm độc) đang khu trú dưới da của bà con. Đặc biệt, với thể trạng người Việt vốn sống trong môi trường nóng ẩm, dễ bị các chứng thấp nhiệt, phong nhiệt gây ngứa ngáy, thì quả ké đầu ngựa lại càng tỏ ra tương thích và hiệu quả. Nó không chỉ giải quyết phần ngọn là cái ngứa trước mắt mà còn giúp thông suốt đường khí, giúp da dẻ được nuôi dưỡng tốt hơn từ bên trong.

Tại sao lại tán bột trộn mật ong?

Nhiều anh em, chị em thắc mắc tại sao không sắc uống mà lại chọn cách tán bột trộn mật ong. Thực tế, mật ong trong bài thuốc này đóng vai trò là “vị thuốc dẫn” và “vị thuốc điều hòa”. Mật ong vị ngọt, tính bình, vào được cả 5 kinh, có tác dụng giải độc và nhuận phế rất tốt. Khi kết hợp với quả ké đầu ngựa có tính cay ấm, mật ong sẽ làm dịu bớt cái tính “hăng” của ké, đồng thời bao phủ và bảo vệ niêm mạc dạ dày, giúp dược tính của ké đầu ngựa được hấp thu từ từ, bền bỉ hơn.

Cách bào chế Thương nhĩ tử tán bột mật ong chuẩn nhà thuốc

Việc dùng quả ké đầu ngựa không thể tùy tiện “hái đâu dùng đó” vì quả tươi chứa các chất alcaloid có độc tính nhẹ, nếu dùng không đúng cách dễ gây buồn nôn hoặc mệt mỏi. Tại phòng khám Nam Y Đỗ Minh Đường, chúng tôi luôn dặn bà con phải tuân thủ quy trình bào chế kỹ lưỡng như sau:

Bước 1: Sơ chế khử độc (Rất quan trọng)

Bà con thu hái quả ké chín già, đem về rửa sạch bụi bẩn. Sau đó, cho quả vào chảo sao vàng. Sao cho đến khi phần gai bên ngoài cháy xém và quả có mùi thơm đặc trưng. Việc sao nóng này giúp phá hủy các độc tố tự nhiên có trong hạt và làm quả giòn, dễ tán bột hơn. Sau khi sao, bà con có thể cho vào túi vải vò nhẹ để rụng hết phần gai cháy bên ngoài, chỉ lấy phần lõi quả bên trong.

Bước 2: Tán bột

Phần lõi quả ké sau khi đã sao chín đem đi nghiện hoặc xay thành bột thật mịn. Bột càng mịn thì khi trộn với mật ong càng dễ tan và dễ hấp thu. Bột chuẩn sẽ có màu nâu vàng nhẹ, mùi thơm thảo mộc hơi nồng.

Bước 3: Trộn mật ong tạo thành viên hoặc hỗn hợp sệt

Có hai cách để bà con sử dụng:

• Cách 1 (Làm viên hoàn): Trộn bột quả ké với mật ong nguyên chất theo tỷ lệ vừa đủ để tạo thành khối bột dẻo, không dính tay. Sau đó viên thành từng viên nhỏ bằng hạt ngô. Phơi khô trong bóng râm hoặc sấy nhẹ rồi bảo quản trong lọ thủy tinh kín.
• Cách 2 (Dạng hỗn hợp sệt): Mỗi lần dùng, bà con lấy khoảng 4-6g bột quả ké, trộn trực tiếp với 1-2 thìa cà phê mật ong, hòa với chút nước ấm rồi uống.

Liều lượng và thời gian sử dụng

Với người lớn, liều lượng an toàn thường là từ 6-10g bột quả ké mỗi ngày, chia làm 2 lần uống sau bữa ăn khoảng 30 phút. Bà con nên dùng theo liệu trình từ 7-10 ngày, sau đó nghỉ vài ngày rồi mới tiếp tục nếu cần thiết. Tuyệt đối không nên vì nôn nóng muốn khỏi ngứa nhanh mà tự ý tăng liều lượng lên quá cao.

Những lưu ý “nằm lòng” để dùng ké đầu ngựa an toàn

Dù là vị thuốc quý, nhưng quả ké đầu ngựa không phải là “thần dược” có thể dùng cho tất cả mọi người. Chúng tôi luôn nhấn mạnh với người bệnh về những trường hợp chống chỉ định sau đây:

• Người bị huyết hư gây ngứa: Nếu bà con bị ngứa do máu xấu, máu thiếu (biểu hiện là da khô sần, nhợt nhạt, móng tay giòn dễ gãy) thì không nên dùng ké đầu ngựa đơn độc vì tính chất khu phong của nó có thể làm huyết càng thêm khô.
• Phụ nữ mang thai và trẻ em nhỏ: Đây là nhóm đối tượng nhạy cảm, không nên tự ý dùng các bài thuốc có chứa độc tính nhẹ như ké đầu ngựa khi chưa có chỉ định của thầy thuốc.
• Kiêng kỵ thực phẩm: Trong thời gian dùng bài thuốc này để trị lở ngứa, chị em và anh em nên tuyệt đối kiêng thịt gà, da gà, các loại hải sản phong ngứa (tôm, cua, nhộng tằm) và các chất kích thích như rượu bia. Bởi lẽ, quả ké đang nỗ lực “đẩy” phong ra ngoài, nếu bà con lại nạp thêm “phong” từ thực phẩm vào thì bệnh sẽ càng dai dẳng, thậm chí bùng phát nặng hơn.

Bà con chú ý: Quả ké đầu ngựa rất kỵ với thịt lợn nếu dùng chung trong một thời điểm nhất định có thể gây ra những phản ứng không mong muốn cho cơ thể. Tốt nhất nên cách thời gian ăn uống và uống thuốc khoảng 2 giờ đồng hồ.

Lời khuyên từ chuyên gia Nam Y Đỗ Minh Đường

Chữa bệnh ngoài da, nhất là chứng lở ngứa kinh niên, không thể là chuyện “một sớm một chiều”. Bà con dùng quả ké đầu ngựa trộn mật ong là một hướng đi đúng đắn theo kinh nghiệm dân gian và y học cổ truyền, nhưng cần sự kiên trì. Bên cạnh việc dùng thuốc, việc giữ gìn vệ sinh thân thể, mặc quần áo thoáng mát bằng chất liệu cotton và giữ cho tinh thần thoải mái là điều cực kỳ quan trọng. Tâm có an thì hỏa mới giáng, gan mới mát, từ đó da dẻ mới thực sự hồi phục được.

Chúng tôi luôn tâm niệm rằng “Nam dược trị Nam nhân”, cây cỏ nước Nam mình rất quý, nhưng phải dùng đúng người, đúng bệnh và đúng liều. Nếu bà con đã áp dụng nhiều cách mà tình trạng lở ngứa vẫn tái phát đi tái phát lại, hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng, sưng tấy nặng, tuyệt đối không được chủ quan tự chữa tại nhà mà cần đến các cơ sở y tế uy tín để được thăm khám bài bản.

Thông tin trên chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế khám chữa trực tiếp.

Nếu bà con đang khổ sở vì những cơn ngứa hành hạ, da dẻ nổi mẩn đỏ không rõ nguyên nhân, hãy để lại thông tin về tình trạng bệnh, thời gian bị và các biểu hiện cụ thể ở form bên dưới. Đội ngũ chuyên gia, bác sĩ tại Phòng khám Nam Y Đỗ Minh Đường sẽ liên hệ tư vấn và đưa ra phác đồ điều trị phù hợp nhất với thể trạng riêng biệt của từng người.

“`