5 dấu hiệu đau khớp do khí huyết kém và cách cải thiện tại nhà

Bà con thân mến, cảm giác đau mỏi, tê bì chân tay khi trái gió trở trời thường khiến chúng ta lo lắng về các bệnh lý xương khớp nghiêm trọng. Tuy nhiên, theo góc nhìn của Phòng khám Đỗ Minh Đường chúng tôi, gốc rễ của vấn đề nhiều khi lại nằm ở việc khí huyết kém lưu thông, khiến hệ cơ xương không được nuôi dưỡng đầy đủ dẫn đến những cơn đau âm ỉ kéo dài.

Khí huyết kém và nỗi lo đau khớp ở người trung cao tuổi

Trong y học cổ truyền, khí và huyết là hai yếu tố cốt lõi nuôi dưỡng toàn bộ cơ thể. Khí đóng vai trò như năng lượng thúc đẩy, còn huyết là nguồn dinh dưỡng. Khi khí huyết kém, cũng giống như một dòng sông bị cạn nước hoặc bị tắc nghẽn, các dưỡng chất không thể truyền tới các khớp xương, từ đó gây ra tình trạng đau nhức, tê bì. Đỗ Minh Đường hiểu rằng, đa phần bà con gặp phải tình trạng này hoàn toàn có thể cải thiện nếu chúng ta biết cách bồi bổ từ bên trong và điều chỉnh thói quen sinh hoạt đúng cách.

Giải thích hiện tượng đau khớp do khí huyết kém theo góc nhìn Nam y

Theo quan niệm “thông bất thống, thống bất thông”, tức là khí huyết lưu thông thì không đau, nếu đau tức là khí huyết đang bị tắc nghẽn hoặc suy yếu. Bà con có thể hình dung hệ thống mạch máu và kinh lạc trong cơ thể như một hệ thống ống dẫn nước tưới tiêu cho cánh đồng xương khớp. Khi “nguồn nước” (huyết) bị thiếu hoặc “máy bơm” (khí) quá yếu, những vùng xa xôi như khớp ngón tay, ngón chân hay khớp gối sẽ là nơi chịu thiệt thòi đầu tiên.

Đặc biệt, tình trạng này thường mang tính cá nhân hóa rất cao. Ví dụ, cùng là đau khớp nhưng có người kèm theo hoa mắt, chóng mặt (biểu hiện huyết hư), có người lại kèm theo hụt hơi, mệt mỏi (biểu hiện khí hư). Việc hiểu đúng cơ địa của mình là bước đầu tiên để bà con tìm lại sự linh hoạt cho đôi chân, đôi tay.

Những triệu chứng thường đi kèm bà con cần lưu ý

Đau khớp do khí huyết kém thường không đứng đơn lẻ mà hay đi kèm với một số tín hiệu khác của cơ thể. Bà con hãy thử đối chiếu xem mình có gặp phải các tình trạng sau không:

• Cơn đau thường âm ỉ, không dữ dội nhưng kéo dài, đặc biệt đau nhiều hơn về đêm hoặc khi nghỉ ngơi lâu.
• Tê bì chân tay như có kiến bò, cảm giác cầm nắm không thật tay hoặc chân hay bị chuột rút.
• Sắc mặt nhợt nhạt, môi kém hồng, thường xuyên thấy mệt mỏi, hụt hơi khi làm việc nặng.
• Giấc ngủ không sâu, hay chiêm bao hoặc khó đi vào giấc ngủ.

Bà con cũng cần lưu ý tránh nhầm lẫn tình trạng này với các bệnh lý viêm khớp dạng thấp cấp tính (thường kèm sưng nóng đỏ) hay thoát vị đĩa đệm nặng (thường đau lan xuống chân kèm teo cơ). Nếu chỉ là khí huyết kém, vận động nhẹ nhàng thường giúp bà con cảm thấy dễ chịu hơn do khí huyết được kích thích lưu thông.

Hướng xử trí an toàn giúp lưu thông khí huyết tại nhà

Để cải thiện tình trạng đau nhức này, chúng tôi khuyến khích bà con thực hiện các bước chăm sóc cơ bản sau đây để hỗ trợ cơ thể tự hồi phục:

Việc cần làm ngay để giảm đau nhức

• Giữ ấm cơ thể, đặc biệt là các khớp xương vào sáng sớm và đêm muộn. Bà con có thể dùng túi chườm ấm hoặc ngâm chân bằng nước muối gừng vào buổi tối trước khi đi ngủ khoảng 15-20 phút.
• Hạn chế mang vác vật nặng hoặc đứng quá lâu một tư thế khiến khí huyết tại các khớp bị ứ trệ thêm.

Duy trì thói quen trong 1-2 tuần đầu

• Thực hiện các bài tập vận động nhẹ nhàng như đi bộ chậm, yoga hoặc dưỡng sinh. Mục tiêu là giúp “máy bơm” khí hoạt động tốt hơn để đẩy máu đi nuôi khớp.
• Xoa bóp nhẹ nhàng vùng khớp bị đau vào mỗi buổi sáng sau khi thức dậy để làm ấm và đánh thức kinh lạc.

Xây dựng nền tảng lâu dài

• Về ăn uống: Bà con nên ưu tiên các thực phẩm bổ máu như các loại đậu, rau màu xanh đậm, thịt bò, táo đỏ… Hạn chế đồ ăn quá lạnh, đồ chua chát gây co mạch, cản trở lưu thông máu.
• Về tinh thần: Giữ tâm lý thoải mái, tránh lo âu thái quá. Trong Đông y, lo lắng quá mức sẽ hại tỳ, mà tỳ là nơi sinh ra khí huyết, tỳ yếu thì xương khớp khó mà khỏe.
• Về giấc ngủ: Đảm bảo ngủ đủ giấc và ngủ trước 11 giờ đêm để gan có thời gian tàng huyết và lọc máu tốt nhất cho cơ thể.

Khi nào bà con nên tìm đến sự tư vấn chuyên sâu?

Mặc dù việc tự chăm sóc tại nhà rất quan trọng, nhưng trong một số trường hợp, bà con không nên chủ quan. Hãy tìm đến các chuyên gia Y học cổ truyền khi thấy các dấu hiệu sau:

• Tình trạng đau nhức kéo dài trên 4 tuần mà không có dấu hiệu thuyên giảm dù đã điều chỉnh sinh hoạt.
• Cơn đau khiến bà con mất ngủ triền miên hoặc ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng đi lại, sinh hoạt hàng ngày.
• Xuất hiện tình trạng teo cơ, cứng khớp khó vận động vào buổi sáng.
• Cơ thể suy nhược nghiêm trọng, sụt cân không rõ nguyên nhân đi kèm đau khớp.

Thông tin chúng tôi chia sẻ trên đây mang tính chất tham khảo kiến thức chung về y học cổ truyền. Do mỗi bà con có một cơ địa và thể trạng khác nhau (người thể hàn, người thể nhiệt, người hư thực khác biệt), nên hiệu quả của các biện pháp chăm sóc tại nhà cũng sẽ có sự khác nhau.

Để đạt được kết quả tốt nhất và an toàn nhất, bà con nên có sự hướng dẫn từ những người có chuyên môn. Nếu bà con đang gặp khó khăn với những cơn đau khớp dai dẳng và muốn được tư vấn hướng chăm sóc “đúng người – đúng bệnh” dựa trên thể trạng cá nhân, đừng ngần ngại để lại thông tin hoặc đặt câu hỏi. Đội ngũ bác sĩ tại Đỗ Minh Đường luôn sẵn lòng đồng hành và hỗ trợ bà con tìm lại sự dẻo dai cho xương khớp bằng tinh hoa Nam y Việt Nam.