4 hệ lụy nguy hiểm khi lạm dụng thuốc giảm đau khớp và cách xử lý

Lạm dụng thuốc giảm đau khớp đang trở thành một vấn đề đáng lo ngại khi nhiều bà con cứ hễ thấy đau là tìm đến viên thuốc “cắt cơn” để mong được thoải mái tức thì. Tuy nhiên, việc coi thuốc giảm đau như một “cứu cánh” thường xuyên mà bỏ qua căn nguyên gốc rễ không chỉ làm bệnh xương khớp thêm trầm trọng mà còn tiềm ẩn nhiều hệ lụy khôn lường cho sức khỏe toàn thân.

Cái bẫy của sự “thoải mái tức thì” khi lạm dụng thuốc giảm đau

Trong quá trình thăm khám tại Phòng khám Đỗ Minh Đường (ĐMĐ), chúng tôi gặp không ít trường hợp bà con tìm đến khi tình trạng đau nhức đã trở nên quá nặng, thậm chí có người còn xuất hiện các biến chứng về dạ dày, thận do sử dụng thuốc giảm đau vô tội vạ trong thời gian dài. Thực tế, thuốc giảm đau chỉ có tác dụng ức chế các tín hiệu đau truyền lên não bộ hoặc giảm viêm tại chỗ chứ không hề có khả năng phục hồi những tổn thương bên trong khớp.

Việc bà con tự ý dùng thuốc mà không có sự chỉ dẫn của bác sĩ chuyên môn giống như việc chúng ta đang “tắt đi chuông báo cháy” nhưng lại bỏ mặc ngọn lửa vẫn đang âm ỉ cháy bên trong ngôi nhà. Khi cơn đau bị dập tắt tạm thời, chúng ta lại tiếp tục vận động, làm việc nặng, vô tình khiến khớp xương bị quá tải và tổn thương sâu hơn mà không hề hay biết.

Góc nhìn Nam y: Tại sao cơn đau cứ lặp đi lặp lại?

Theo quan điểm của y học cổ truyền Nam y, các bệnh lý về xương khớp thuộc phạm vi chứng Tý. “Tý” có nghĩa là sự bế tắc, không thông suốt. Khi chính khí (sức đề kháng) của cơ thể suy giảm, các tác nhân gây bệnh bên ngoài như Phong (gió), Hàn (lạnh), Thấp (ẩm) sẽ xâm nhập vào kinh lạc, làm cho khí huyết bị ứ trệ, không lưu thông được mà sinh ra đau nhức.

Ví dụ đời thường: Hãy tưởng tượng mạch máu và kinh lạc trong cơ thể bà con như một dòng mương dẫn nước. Nếu dòng mương này bị rác thải (tà khí) chặn lại, nước không chảy được sẽ gây ra tình trạng ứ đọng và hôi thối. Việc dùng thuốc giảm đau lúc này chỉ giống như việc dùng hương xịt phòng để át đi mùi hôi, trong khi “rác” vẫn còn đó và dòng nước vẫn không thể chảy thông suốt.

Vì vậy, nếu chỉ tập trung vào việc giảm đau phần ngọn mà không chú trọng đến việc khu phong, tán hàn, trừ thấp và bồi bổ tạng phủ bên trong, thì chắc chắn cơn đau sẽ còn tái diễn và ngày càng nặng hơn theo thời gian.

Những hệ lụy đáng sợ từ việc “lạm dụng” thuốc

Việc sử dụng thuốc giảm đau khớp quá mức không chỉ ảnh hưởng đến hệ xương khớp mà còn tác động xấu đến nhiều cơ quan khác trong cơ thể. Bà con cần lưu ý các vấn đề sau:

• Ảnh hưởng hệ tiêu hóa: Đây là tác dụng phụ phổ biến nhất. Thuốc có thể gây viêm loét dạ dày, tá tràng, thậm chí là xuất huyết tiêu hoá nếu dùng lâu ngày.
• Gánh nặng cho gan và thận: Gan và thận là hai cơ quan chính có nhiệm vụ chuyển hóa và đào thải thuốc. Khi lượng thuốc nạp vào quá lớn và liên tục, các cơ quan này sẽ bị quá tải, dẫn đến suy giảm chức năng.
• Giòn xương và loãng xương: Một số loại thuốc giảm đau mạnh (như nhóm có chứa corticoid) nếu lạm dụng sẽ làm thay đổi quá trình chuyển hóa canxi, khiến xương yếu đi, dễ gãy.
• Nguy cơ tim mạch: Một số loại thuốc giảm đau kháng viêm không steroid (NSAIDs) nếu dùng kéo dài có thể làm tăng nguy cơ gặp các vấn đề về tim mạch như tăng huyết áp hay đột quỵ.

Hướng xử trí an toàn để thoát khỏi sự lệ thuộc vào thuốc

Thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào thuốc Tây y, bà con có thể thực hiện các bước chăm sóc sức khỏe xương khớp một cách chủ động và an toàn hơn tại nhà để cải thiện dần tình trạng bệnh.

1. Thay đổi thói quen ngay hôm nay

• Giảm tải cho khớp: Khi đang đau, hãy để khớp được nghỉ ngơi. Tránh các hoạt động mang vác nặng, đứng quá lâu hoặc ngồi xổm.
• Chườm ấm/lạnh đúng cách: Nếu khớp đang sưng nóng đỏ, hãy chườm lạnh. Nếu chỉ đau nhức âm ỉ do lạnh, hãy sử dụng túi chườm ấm để giúp khí huyết lưu thông tốt hơn.
• Lựa chọn tư thế đúng: Luôn giữ lưng thẳng khi ngồi, không cúi gập cổ quá lâu khi sử dụng điện thoại để giảm áp lực lên cột sống.

2. Duy trì lối sống lành mạnh (7-14 ngày)

• Tập luyện nhẹ nhàng: Các bài tập như đi bộ chậm, bơi lội hoặc yoga nhẹ nhàng sẽ giúp các khớp linh hoạt hơn mà không gây quá tải.
• Ngâm chân với thảo dược: Bà con có thể dùng nước gừng ấm pha chút muối để ngâm chân mỗi tối trước khi đi ngủ. Việc này giúp kích thích các huyệt đạo, tán hàn và giúp ngủ ngon hơn.
• Kiểm soát cân nặng: Mỗi kg cân nặng dư thừa sẽ tạo áp lực rất lớn lên khớp gối và cột sống. Hãy điều chỉnh chế độ ăn để giữ mức cân nặng hợp lý.

3. Bồi bổ nền tảng lâu dài

• Chế độ ăn “xanh”: Tăng cường các thực phẩm giàu omega-3 (cá béo), canxi (tôm cua, sữa) và các loại rau xanh đậm để nuôi dưỡng sụn khớp.
• Giữ tinh thần thoải mái: Stress và lo âu thường khiến cảm giác đau trở nên trầm trọng hơn. Hãy dành thời gian nghỉ ngơi và thư giãn trí óc.
• Bổ sung dưỡng chất tự nhiên: Tìm hiểu và sử dụng các loại thảo dược Nam y có tính bồi bổ can thận, mạnh gân cốt để tăng cường sức mạnh bên trong cho hệ xương khớp.

Khi nào bà con cần đi thăm khám sớm?

Chúng tôi luôn khuyến khích bà con chủ động lắng nghe cơ thể mình. Đừng để đến khi “không chịu nổi nữa” mới đi gặp thầy thuốc. Hãy đi khám sớm nếu thấy các dấu hiệu sau:

• Cơn đau kéo dài trên 2 tuần mà không có dấu hiệu thuyên giảm dù đã nghỉ ngơi.
• Có hiện tượng sưng tấy, nóng đỏ tại các khớp hoặc sốt nhẹ kèm theo đau nhức.
• Cảm thấy tê bì tay chân, yếu cơ hoặc gặp khó khăn trong việc thực hiện các sinh hoạt thường ngày.
• Cơn đau xuất hiện đột ngột với cường độ dữ dội, đặc biệt là vào ban đêm.

Mỗi người có một cơ địa và tình trạng bệnh lý khác nhau, không có một công thức chung nào mang lại hiệu quả tuyệt đối cho tất cả mọi người. Việc hiểu đúng về tình trạng của mình và tìm kiếm sự tư vấn từ các chuyên gia y tế là cách tốt nhất để bà con bảo vệ sức khỏe xương khớp một cách bền vững.

Thông tin chúng tôi chia sẻ trên đây chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hay điều trị y khoa chuyên sâu. Hiệu quả của các phương pháp hỗ trợ tại nhà có thể khác nhau tùy thuộc vào thể trạng và cơ địa của mỗi người. Nếu bà con đang gặp vấn đề về xương khớp và muốn tìm hiểu hướng chăm sóc phù hợp nhất với thể trạng cá nhân, đừng ngần ngại để lại thông tin hoặc đặt câu hỏi tại form dưới đây để được đội ngũ chuyên gia của Phòng khám Đỗ Minh Đường tư vấn và đồng hành.