3 cách dùng Tam thất giúp tái tạo sụn khớp dẻo dai cho bà con

Nhiều bà con khi bước sang cái tuổi “toan về già”, mỗi bước đi lại nghe tiếng xương khớp lục khục như cối xay khô dầu, đau nhức đến mất ăn mất ngủ. Thay vì loay hoay với những liều thuốc giảm đau cắt cơn tạm thời, tại sao bà con không tìm về với Tam thất – “kim bất hoán” của núi rừng, một vị thuốc quý được ví như “thần giữ của” cho hệ xương khớp dẻo dai.

Tam thất dưới góc nhìn Nam y: Chìa khóa “thông bất thống” cho người đau khớp

Trong y học cổ truyền, chúng tôi quan niệm “thông bất thống, thống bất thông”, nghĩa là khí huyết lưu thông thì không đau, mà đau là do khí huyết bị ứ trệ. Bệnh lý về sụn khớp, thoái hóa thực chất là do can thận hư suy, phong hàn thấp xâm nhập khiến kinh lạc bị tắc nghẽn, máu huyết không nuôi dưỡng được khớp xương, lâu dần làm sụn khớp khô héo, bào mòn.

Tam thất (tên khoa học là Panax notoginseng) được mệnh danh là vị thuốc “vàng không đổi” bởi công năng cực kỳ mạnh mẽ trong việc tán ứ, định thống và bổ huyết. Khi đi vào cơ thể, Tam thất đóng vai trò như một người thợ khéo léo, vừa dọn sạch những cục máu ứ, dịch viêm quanh khớp, vừa kích thích khí huyết đi sâu vào từng kẽ xương để nuôi dưỡng, tái tạo phần sụn đã bị tổn thương. Có thể ví Tam thất như dòng nhựa sống tươi mới, tưới tắm cho những “khúc gỗ mục” là các khớp xương đang khô héo, giúp chúng hồi sinh và vận động trơn tru trở lại.

Tại sao Tam thất lại được tin dùng trong việc phục hồi xương khớp?

Theo những ghi chép lâu đời của dòng họ Đỗ Minh chúng tôi, Tam thất có vị ngọt, hơi đắng, tính ôn, quy vào kinh Can và Vị. Khác với những vị thuốc chỉ tập trung vào giảm đau bề nổi, Tam thất đánh thẳng vào căn nguyên của chứng Tý (đau nhức xương khớp):

• Hoạt huyết hóa ứ: Giúp đánh tan các điểm tụ máu, tiêu sưng viêm tại các ổ khớp, từ đó giảm áp lực lên sụn và dây thần kinh.
• Bổ huyết sinh tân: Tăng cường chất lượng máu, giúp đưa dưỡng chất từ thực phẩm đi nuôi sụn khớp hiệu quả hơn, tạo tiền đề để sụn tự phục hồi.
• Chỉ thống (Giảm đau): Khi khí huyết đã lưu thông, các cơn đau tự khắc dịu lại một cách tự nhiên mà không gây hại cho dạ dày hay gan thận của bà con.

Cách dùng Tam thất chuẩn chỉnh để “hồi sinh” sụn khớp tại gia

Dùng Tam thất không thể tùy tiện, bởi “thuốc tốt phải đúng cách mới thành linh đan”. Bà con cần chú ý cách sơ chế và liều lượng sao cho phù hợp với thể trạng của mình. Tại Đỗ Minh Đường, chúng tôi thường hướng dẫn bà con một số cách đơn giản nhưng mang lại hiệu quả cao sau đây:

1. Tam thất tán bột – Cách dùng phổ biến và tinh túy

Củ tam thất già (thường là loại 7 năm tuổi trở lên) sau khi rửa sạch, sấy khô, bà con đem tán thành bột mịn. Mỗi ngày, bà con chỉ cần dùng khoảng 3-6g bột tam thất hòa cùng nước ấm hoặc mật ong nguyên chất để uống vào buổi sáng sau khi ngủ dậy. Mật ong đóng vai trò là “chất dẫn”, giúp vị đắng của tam thất dịu lại và tăng cường khả năng chống viêm cho các khớp.

2. Tam thất hầm gà ác – Món ăn bài thuốc bổ sâu vào cốt tủy

Với những bà con gầy yếu, xanh xao lại kèm theo chứng đau khớp dai dẳng, việc kết hợp Tam thất vào món ăn là cách tốt nhất để “vừa bổ vừa trị”. Bà con dùng khoảng 5-10g tam thất thái lát (hoặc bột), hầm cùng một con gà ác, thêm một ít long nhãn, đại táo. Món ăn này giúp bổ can thận, ích khí huyết, tạo nguồn nhựa sống dồi dào để tái tạo sụn khớp từ bên trong.

3. Rượu Tam thất – “Dầu bôi trơn” cho khớp xương người già

Đối với các ông, các bác thích dùng rượu, có thể ngâm tam thất thái lát với rượu gạo ngon. Tuy nhiên, Đỗ Minh Đường lưu ý rượu này dùng để uống với liều lượng rất nhỏ (1-2 ly nhỏ mỗi ngày) hoặc dùng để xoa bóp bên ngoài các khớp bị sưng đau nhằm tán ứ, giảm đau tức thì.

Liều lượng an toàn: Thông thường, một người trưởng thành chỉ nên sử dụng từ 4g đến 10g tam thất mỗi ngày. Không nên vì nóng lòng muốn khỏi bệnh mà dùng quá liều, dễ gây ra tình trạng nóng trong hoặc ảnh hưởng đến nhịp tim.

Những lưu ý “nằm lòng” để tránh lợi bất cập hại

Dù là vị thuốc quý, nhưng Tam thất cũng có những “vùng cấm” mà bà con tuyệt đối phải ghi nhớ để đảm bảo an toàn cho sức khỏe:

• Người đang bị tiêu chảy: Tam thất có tính hoạt huyết mạnh, nếu dùng khi đang đau bụng đi ngoài sẽ khiến tình trạng trầm trọng hơn.
• Phụ nữ đang mang thai: Tuyệt đối không dùng Tam thất vì tính hoạt huyết, hóa ứ có thể gây ảnh hưởng đến thai nhi, thậm chí dẫn đến sảy thai.
• Trẻ em: Cơ thể trẻ em đang trong quá trình phát triển, hệ thống nội tiết chưa ổn định, không nên dùng Tam thất trừ khi có chỉ định đặc biệt từ thầy thuốc.
• Người đang bị chảy máu cấp tính: Dù Tam thất có tính cầm máu (chỉ huyết) nhưng trong một số trường hợp đang xuất huyết nặng, việc tự ý dùng bột tam thất có thể gây rối loạn đông máu nếu không biết cách phối ngũ.
• Kiêng kị: Khi đang dùng Tam thất, bà con nên hạn chế ăn các loại thực phẩm quá cay nóng hoặc các chất kích thích như thuốc lá, rượu bia mạnh để tránh làm giảm tác dụng của thuốc.

Lời nhắn nhủ từ tâm của thầy thuốc Đỗ Minh Đường

Bà con thân mến, xương khớp là cái khung, cái trụ của cả cơ thể. Khi cái khung ấy rệu rã, việc tìm đến Tam thất là một hướng đi đúng đắn theo tinh thần Nam y. Tuy nhiên, bệnh xương khớp vốn là bệnh “mãn tính”, cần sự kiên trì bền bỉ như “mưa dầm thấm lâu”. Bà con không nên quá lạm dụng, cũng không nên coi Tam thất là “thuốc tiên” mà bỏ qua chế độ tập luyện nhẹ nhàng hay lối sống lành mạnh. Một tinh thần lạc quan kết hợp với việc vận động đúng cách sẽ giúp vị thuốc phát huy tác dụng gấp bội phần.

Đặc biệt, nếu tình trạng đau nhức quá nặng, khớp đã có dấu hiệu biến dạng hoặc sưng nóng đỏ đau dữ dội, bà con nên tìm đến các cơ sở y tế uy tín để được thăm khám bài bản. Mọi thông tin chúng tôi chia sẻ trên đây chỉ mang tính chất tham khảo, không thể thay thế cho việc chẩn đoán và điều trị trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa.

Để nhận được lời khuyên chính xác nhất cho tình trạng sụn khớp của mình, bà con vui lòng để lại thông tin chi tiết về các triệu chứng (đau ở đâu, đau bao lâu, có sưng hay không…) vào form bên dưới. Đội ngũ chuyên gia của phòng khám Đỗ Minh Đường luôn sẵn lòng lắng nghe và tư vấn tận tình dựa trên thể trạng cá nhân của từng bà con.