Mẹo dùng lá vối bảo vệ khớp và 2 cách trị tê thấp tại nhà cực nhạy

Nhiều bà con cứ thấy khớp gối lục cục, đau nhức mỗi khi trái gió trở trời là vội vàng tìm đủ loại thuốc Tây đắt tiền mà quên mất ngay trong vườn nhà có một “vị thuốc tiên” cực kỳ gần gũi. Chỉ với vài lá vối xanh mướt hay nụ vối thơm nồng, nếu biết dùng đúng cách, chúng ta hoàn toàn có thể đẩy lùi nỗi lo tà khí xâm nhập, giúp xương khớp dẻo dai như thời còn xuân sắc.

Cây vối dưới góc nhìn Nam y: Khắc tinh của chứng phong thấp, tê bại

Trong quan niệm của y học cổ truyền và tại phòng khám Đỗ Minh Đường, chúng tôi luôn coi trọng những thảo dược có tính vị hài lòng, vừa giúp điều trị vừa giúp bồi bổ. Cây vối (bao gồm cả lá và nụ) vốn có vị đắng, chát nhẹ, tính mát, đi vào các kinh Phế, Can, Vị. Công dụng chính của nó là thanh nhiệt, giải độc, kiện tỳ và đặc biệt là khả năng trừ thấp rất mạnh mẽ.

Sở dĩ bà con hay bị đau nhức xương khớp là do “tê thấp” – tức là khí huyết lưu thông kém, lại gặp thêm thấp trệ (độ ẩm, chất độc tích tụ) đóng cặn tại các khớp xương gây sưng đau. Lá vối đóng vai trò như một “chổi quét” tự nhiên, giúp đả thông kinh mạch, trục xuất những uế khí và thấp nhiệt ra ngoài qua đường bài tiết. Khi “thông” thì sẽ “bất thống” (không đau), nhờ đó mà các khớp xương được nuôi dưỡng tốt hơn, cử động trơn tru hơn.

Vì sao nụ vối lại được ví như “kháng sinh” tự nhiên cho khớp?

Khác với lá vối thiên về thanh nhiệt, nụ vối lại tập trung mạnh vào khả năng tiêu viêm và hỗ trợ tiêu hóa. Đỗ Minh Đường chúng tôi thường ví nụ vối như một lớp màng bảo vệ, ngăn chặn các tác nhân gây viêm từ bên trong cơ thể tấn công vào ổ khớp. Khi hệ tiêu hóa khỏe mạnh (tỳ vị tốt), cơ thể sẽ hấp thụ dưỡng chất nuôi xương tốt hơn, đồng thời giảm thiểu việc hình thành các axit dư thừa – “thủ phạm” gây ra những cơn đau khớp dữ dội.

Cách chế biến và sử dụng cây vối để bảo vệ khớp xương vững chắc

Để cây vối phát huy tối đa công năng bảo vệ khớp, bà con không nên dùng tùy tiện mà cần có phương pháp sơ chế và liều lượng cụ thể. Tùy vào sở thích và điều kiện, chúng tôi hướng dẫn bà con 2 cách dùng phổ biến nhất sau đây:

1. Hãm nước lá vối tươi hoặc khô uống hàng ngày

Đây là cách đơn giản nhất mà bà con có thể thực hiện tại nhà để duy trì sự dẻo dai cho khớp gối và cột sống.

• Nguyên liệu: Khoảng 20-30g lá vối khô (hoặc 5-7 lá tươi rửa sạch).
• Cách làm: Vò nhẹ lá vối, cho vào ấm tích hoặc bình giữ nhiệt. Rót nước sôi vào “tráng” qua một lượt rồi đổ đi để loại bỏ bụi bẩn và nhựa. Sau đó rót khoảng 1 lít nước sôi vào, đậy kín nắp trong 15-20 phút cho dược chất tiết ra hết là có thể dùng được.
• Cách dùng: Uống thay nước lọc trong ngày, nên uống khi nước còn ấm để tăng hiệu quả phát tán phong hàn.

2. Nước sắc nụ vối đậm đặc cho người đang bị sưng khớp

Với những bà con đang có dấu hiệu sưng tấy hoặc đau nhức nhiều, việc dùng nụ vối sẽ mang lại hiệu quả nhanh hơn nhờ tính tập trung dược tính cao.

• Nguyên liệu: 15-20g nụ vối khô.
• Cách làm: Cho nụ vối vào nồi với 3 bát nước, sắc đến khi còn lại 1 bát. Chia làm 2 lần uống trong ngày sau bữa ăn khoảng 30 phút.
• Lưu ý: Nụ vối có tính kháng khuẩn mạnh, do đó không nên sắc quá lâu làm bay hơi các tinh dầu quý giá.

Liều lượng và an toàn khi sử dụng

Dưới góc độ chuyên môn của Đỗ Minh Đường, liều lượng an toàn cho một người trưởng thành là từ 30-50g lá/nụ vối tươi hoặc 20-30g loại khô mỗi ngày. Việc sử dụng quá liều có thể gây ra tình trạng cồn cào ruột gan hoặc ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa do tính chất kháng khuẩn quá mạnh làm mất cân bằng vi khuẩn đường ruột.

Những điều tối kỵ cần tránh khi dùng cây vối

Dẫu lá vối rất tốt, nhưng “thuốc quý phải gặp đúng người”. Bà con cần lưu ý tuyệt đối những trường hợp sau để tránh tiền mất tật mang:

• Không uống nước vối khi đang đói: Nước vối kích thích tiêu hóa rất mạnh, uống khi bụng rỗng sẽ làm nhu động ruột co bóp liên tục, gây cảm giác mệt mỏi, hoa mắt, chóng mặt (say nước vối).
• Người gầy yếu, suy nhược cơ thể nặng: Do lá vối có tính thanh lọc và đào thải mạnh, những người vốn đã hư nhược nếu dùng quá nhiều sẽ càng khiến khí huyết hao tổn.
• Phụ nữ có thai: Nên tham khảo ý kiến chuyên gia trước khi dùng thường xuyên, chỉ nên nhấp môi để kích thích tiêu hóa chứ không nên uống thay nước lọc.
• Kiêng kị thực phẩm: Khi dùng vối để hỗ trợ khớp, bà con nên hạn chế ăn các loại phủ tạng động vật hay đồ muối chua, vì những món này vốn dĩ đã tích tụ nhiều acid, làm giảm đi công năng “trừ thấp” của cây vối.

Lời dặn dò từ tâm thế người thầy thuốc Nam y

Việc sử dụng cây vối để bảo vệ khớp là một liệu pháp tự nhiên rất đáng trân trọng, tuy nhiên bà con cần nhớ rằng thảo dược cần có thời gian để thẩm thấu và điều chỉnh cơ thể từ bên trong, không thể “một sớm một chiều” mà khỏi ngay được. Hãy kiên trì sử dụng kết hợp với chế độ ăn uống thanh đạm, bớt thịt đỏ, tăng rau xanh và duy trì việc vận động nhẹ nhàng như đi bộ, dưỡng sinh để khí huyết luôn lưu thông.

Đặc biệt, nếu tình trạng đau nhức khớp kéo dài, có dấu hiệu sưng nóng đỏ hoặc biến dạng khớp, bà con tuyệt đối không được chủ quan chỉ dùng mỗi lá vối tại nhà mà cần tìm đến các cơ sở y tế uy tín để thăm khám kịp thời. Thông tin trên đây chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế hoàn toàn cho việc khám và chữa bệnh trực tiếp tại phòng khám.

Nếu bà con đang gặp khó khăn trong việc vận động hoặc có những cơn đau khớp hành hạ mà chưa tìm ra cách giải quyết, hãy để lại tình trạng sức khỏe cụ thể (triệu chứng, thời gian đau, độ tuổi) ở form bên dưới. Đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm của phòng khám Đỗ Minh Đường sẽ chủ động liên hệ và tư vấn phác đồ điều trị cá nhân hóa nhất cho bà con.