4 cách giải tỏa căng thẳng thần kinh giúp bà con hết mất ngủ tại nhà

Nhiều bà con cứ đêm xuống là trằn trọc, đầu óc căng như dây đàn, hết lo chuyện công việc lại đến chuyện gia đình dẫn đến mất ngủ triền miên. Tình trạng mất ngủ do căng thẳng thần kinh nếu không được xử lý sớm sẽ khiến cơ thể suy kiệt, tinh thần uể oải, làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống và công việc hàng ngày.

Mất ngủ do căng thẳng thần kinh: Khi tâm trí không thể “nghỉ ngơi”

Trong nhịp sống hiện đại, áp lực từ nhiều phía khiến hệ thần kinh luôn trong trạng thái báo động. Theo góc nhìn của y học cổ truyền (YHCT), tình trạng này thường liên quan mật thiết đến sự mất cân bằng giữa các tạng phủ, đặc biệt là tạng Tâm và tạng Can. Khi tinh thần căng thẳng quá mức, khí huyết lưu thông kém, không nuôi dưỡng được tâm thần dẫn đến tâm bất an, khó đi vào giấc ngủ hoặc ngủ không sâu giấc.

Mất ngủ do căng thẳng không chỉ đơn thuần là việc thiếu ngủ một vài đêm. Đó là một vòng lặp luẩn quẩn: Căng thẳng gây mất ngủ, và chính việc mất ngủ lại khiến bà con dễ cáu gắt, lo âu và căng thẳng hơn vào ngày hôm sau.

Dấu hiệu nhận biết hệ thần kinh đang bị “quá tải”

Bà con có thể tự kiểm tra xem mình có đang gặp phải tình trạng mất ngủ do căng thẳng hay không qua những biểu hiện thường gặp sau:

• Trằn trọc rất lâu, có khi nằm cả tiếng đồng hồ nhưng đầu óc vẫn suy nghĩ mông lung, không thể chợp mắt.
• Giấc ngủ chập chờn, dễ bị đánh thức bởi những tiếng động nhỏ và rất khó ngủ lại.
• Thường xuyên gặp ác mộng hoặc cảm giác trằn trọc, mệt mỏi ngay cả trong khi ngủ.
• Sáng dậy thấy đầu óc nặng nề, đau nhức vùng thái dương hoặc vùng vai gáy.
• Tâm trạng dễ thay đổi, hay hồi hộp, lo âu vô cớ hoặc khó tập trung vào công việc.

Tại sao căng thẳng lại khiến bà con mất ngủ triền miên?

Phòng khám Đỗ Minh Đường chúng tôi thường giải thích cho bà con hiểu rằng, cơ thể con người là một khối thống nhất. Khi thần kinh căng thẳng, “lửa” trong người (tâm hỏa) vượng lên, làm tiêu hao phần âm huyết. Khi âm huyết không đủ để nhu dưỡng tâm, thần không có nơi trú ngụ, từ đó gây ra chứng mất ngủ.

Bên cạnh đó, việc suy nghĩ quá nhiều (ưu tư) còn làm hại đến tạng Tỳ, khiến việc hấp thụ chất dinh dưỡng kém đi, cơ thể không đủ nguồn lực để sản sinh máu huyết nuôi não bộ. Đây chính là lý do vì sao những người làm việc trí óc thường dễ bị mất ngủ hơn.

Cách chăm sóc và phục hồi giấc ngủ an toàn tại nhà

Để cải thiện tình trạng này, bà con không nên quá lạm dụng các loại thuốc an thần cường độ mạnh khi chưa có chỉ định, vì dễ gây phụ thuộc. Thay vào đó, hãy thử thay đổi lối sống và áp dụng các liệu pháp thư giãn tự nhiên:

1. Thiết lập “giờ giới nghiêm” cho thiết bị điện tử

Ánh sáng xanh từ điện thoại, máy tính khiến não bộ bị đánh lừa rằng vẫn đang là ban ngày, làm ức chế hormone gây ngủ. Bà con nên dừng sử dụng điện thoại ít nhất 30 – 60 phút trước khi đi ngủ. Thay vào đó, có thể nghe một bản nhạc nhẹ nhàng hoặc đọc một cuốn sách giấy để tâm trí thư thái.

2. Liệu pháp ngâm chân trước khi ngủ

Dưới lòng bàn chân có rất nhiều huyệt đạo liên quan đến hệ thần kinh. Việc ngâm chân bằng nước ấm (khoảng 40 độ C) cùng một chút muối sinh lý hoặc gừng tươi giúp khí huyết lưu thông, kéo bớt “hỏa” từ phía trên xuống dưới, giúp bà con dễ ngủ hơn.

Lưu ý: Bà con bị suy giãn tĩnh mạch hoặc có vết thương hở ở chân nên thận trọng và tham khảo ý kiến chuyên gia trước khi ngâm chân.

3. Chú trọng thực phẩm “an thần”

Trong thực đơn hàng ngày, bà con nên bổ sung các loại thực phẩm có tính bình, giúp dưỡng tâm, an thần tự nhiên như:

• Hạt sen (còn tâm sen): Có tác dụng thanh nhiệt, hạ hỏa, rất tốt cho người mất ngủ do căng thẳng.
• Long nhãn: Giúp bổ huyết, kiện tỳ, hỗ trợ giảm chứng hay quên, hồi hộp.
• Lạc tiên: Một loại thảo dược dân gian cực kỳ hiệu quả trong việc hỗ trợ làm dịu thần kinh.

4. Bài tập thở sâu giúp giải tỏa áp lực

Khi thấy đầu óc quá căng thẳng, bà con hãy ngồi tĩnh tâm, hít vào thật sâu bằng mũi sao cho bụng căng lên, sau đó thở ra từ từ bằng miệng. Thực hiện khoảng 10 – 15 lần sẽ thấy nhịp tim ổn định và tinh thần bình tĩnh hơn rất nhiều.

Khi nào bà con cần đi thăm khám chuyên sâu?

Mất ngủ đôi khi không chỉ là vấn đề tâm lý đơn thuần mà có thể là biểu hiện của sự suy yếu chức năng tạng phủ bên trong. Nếu đã áp dụng các mẹo tại nhà mà tình trạng không cải thiện, hoặc gặp các dấu hiệu sau, bà con nên tìm đến các chuyên gia YHCT để được tư vấn:

• Mất ngủ liên tục trên 3 buổi mỗi tuần và kéo dài hơn 1 tháng.
• Cơ thể sụt cân nhanh, sắc mặt nhợt nhạt, thường xuyên hụt hơi.
• Cảm giác lo âu, hoảng sợ quá mức gây ảnh hưởng đến giao tiếp xã hội.
• Thường xuyên bị đau đầu dữ dội hoặc chóng mặt, hoa mắt kèm theo.

Mỗi người có một cơ địa và tình trạng sức khỏe khác nhau. Việc hiểu đúng căn nguyên và có hướng chăm sóc cá nhân hóa là chìa khóa để lấy lại giấc ngủ ngon bền vững.

Thông tin trong bài viết mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa. Hiệu quả của các phương pháp chăm sóc tại nhà có thể khác nhau tùy thuộc vào cơ địa và thể trạng của mỗi người.

Nếu bà con đang gặp khó khăn với giấc ngủ hoặc muốn tìm hiểu rõ hơn về tình trạng sức khỏe của mình theo hướng Y học cổ truyền, hãy liên hệ với Phòng khám Đỗ Minh Đường để được đội ngũ chuyên gia hỗ trợ tư vấn và định hướng cách chăm sóc phù hợp nhất với thể trạng riêng biệt.