5 biểu hiện thận âm hư thường gặp và cách chăm sóc phục hồi sức khỏe

Bỗng nhiên thấy trong người lúc nào cũng hầm hấp nóng, lòng bàn tay bàn chân đổ mồ hôi dính dấp, lại thêm cái chứng mất ngủ trằn trọc khiến bà con không khỏi lo lắng về sức khỏe của mình. Đây rất có thể là những tín hiệu “cầu cứu” từ tạng thận, cụ thể là tình trạng thận âm hư mà Đông y vẫn thường nhắc tới như một nỗi lo âm ỉ của tuổi trung niên.

Thận âm hư là gì dưới góc nhìn của Nam y?

Trong y học cổ truyền, thận được coi là “gốc của sinh mệnh”, nơi dự trữ tinh hoa của cơ thể. Thận âm đóng vai trò như nguồn nước mát lành, có nhiệm vụ dưỡng ẩm, làm mát và kiềm chế phần hỏa trong người. Khi “nguồn nước” này bị cạn kiệt do làm việc quá sức, sinh hoạt không điều độ hoặc do tuổi tác, cơ thể sẽ mất đi sự cân bằng, dẫn đến tình trạng mà chúng ta gọi là thận âm hư.

Bà con cứ tưởng tượng thận âm giống như dầu trong một chiếc đèn dầu. Khi dầu cạn, ngọn lửa (phần hỏa) sẽ bùng lên dữ dội làm nóng bấc và vỏ đèn, nhưng thực chất đó là cái nóng của sự hao mòn, hỏa vượng giả tạo chứ không phải nguồn năng lượng dồi dào. Thận âm hư không chỉ ảnh hưởng đến sinh lý mà còn tác động sâu sắc đến toàn bộ lục phủ ngũ tạng, khiến cơ thể suy nhược từ bên trong.

Điểm danh những biểu hiện điển hình của chứng thận âm hư

Thận âm hư thường không gây ra những cơn đau dữ dội ngay lập tức mà nó gặm nhấm sức khỏe qua từng ngày. Tùy vào cơ địa của mỗi người mà các biểu hiện có thể khác nhau, nhưng anh em và chị em thường sẽ gặp phải những nhóm dấu hiệu phổ biến sau đây:

1. Cảm giác nóng trong người và đổ mồ hôi trộm

Đây là dấu hiệu đặc trưng nhất của chứng âm hư hỏa vượng. Bà con thường cảm thấy nóng râm ran trong xương, đặc biệt là ở “ngũ tâm phiền nhiệt” – tức là lòng bàn tay, lòng bàn chân và vùng ngực lúc nào cũng cảm thấy nóng bức, bồn chồn khó chịu. Đi kèm với đó là tình trạng đạo hãn (đổ mồ hôi trộm) về đêm, khi ngủ dậy thấy lưng áo ướt đẫm dù thời tiết không quá nóng.

2. Rối loạn giấc ngủ và tinh thần mệt mỏi

Khi thận âm suy yếu, tâm hỏa không được kiềm chế dẫn đến tình trạng tâm thận bất giao. Hệ quả là bà con rất khó đi vào giấc ngủ, ngủ không sâu giấc, hay nằm mơ linh tinh hoặc giật mình tỉnh giấc. Sáng dậy, người thường uể oải, đầu óc kém minh mẫn, hay quên và khó tập trung vào công việc.

3. Các vấn đề về thính lực và xương khớp

Cụ xưa có câu “thận khai khiếu ra tai” và “thận chủ cốt tủy”. Do đó, khi thận âm hư, anh em thường thấy tai bị ù như có tiếng ve kêu bên trong, thính lực giảm sút. Bên cạnh đó là tình trạng đau lưng, mỏi gối, cảm giác vùng thắt lưng luôn ê ẩm, yếu mềm, đứng lên ngồi xuống khó khăn do xương khớp không được nuôi dưỡng đầy đủ.

4. Biểu hiện qua diện mạo và bài tiết

Người bị thận âm hư thường có sắc mặt sạm đen, môi khô, họng khát và hay muốn uống nước mát. Về đường bài tiết, bà con dễ gặp tình trạng đi tiểu đêm nhiều lần nhưng lượng nước tiểu ít, có màu vàng đậm. Ngoài ra, táo bón cũng là một biểu hiện thường gặp do nguồn tân dịch trong cơ thể bị thiếu hụt, không đủ để nhuận tràng.

5. Ảnh hưởng đến khả năng sinh lý

Đối với anh em, thận âm hư có thể gây ra tình trạng di tinh, mộng tinh hoặc “chưa đi đến chợ đã tiêu hết tiền”. Dù vẫn có ham muốn nhưng cơ thể lại không “nghe lời”, dẫn đến tâm lý tự ti. Đối với chị em, chứng bệnh này thường liên quan đến tình trạng kinh nguyệt ít, bốc hỏa giai đoạn tiền mãn kinh hoặc khô hạn, gây ảnh hưởng trực tiếp đến hạnh phúc lứa đôi.

Vì sao chúng ta lại rơi vào tình trạng thận âm hư?

Có rất nhiều nguyên nhân khiến “nguồn nước” thận âm bị khô cạn, nhưng tại Đỗ Minh Đường, chúng tôi thường thấy các nhóm nguyên nhân chính sau:

• Lối sống thức khuya, làm việc quá sức: Ban đêm là khoảng thời gian để cơ thể phục hồi phần âm. Việc thường xuyên thức khuya, lạm dụng sức khỏe quá mức khiến thận không có thời gian “tái tạo năng lượng”.
• Chế độ ăn uống không khoa học: Ăn quá nhiều đồ cay nóng, thực phẩm chiên rán hoặc sử dụng chất kích thích thường xuyên sẽ tích tụ nhiệt độc, thiêu đốt thận âm.
• Yếu tố tuổi tác: Theo quy luật tự nhiên, càng lớn tuổi thì tinh huyết trong thận càng suy giảm, việc chăm sóc không đúng cách sẽ khiến quá trình âm hư diễn ra nhanh hơn.
• Sinh hoạt vợ chồng quá độ: Việc không điều độ trong chuyện chăn gối làm hao tổn thận tinh, lâu dần dẫn đến thận âm hư suy nghiêm trọng.

Lời khuyên chăm sóc sức khỏe cho người thận âm hư

Thận âm hư là một trạng thái mất cân bằng sâu bên trong, do đó việc cải thiện cần sự kiên trì và phối hợp từ nhiều yếu tố sinh hoạt hàng ngày:

“Bệnh tòng khẩu nhập” – Việc điều chỉnh chế độ ăn uống là bước đầu tiên và quan trọng nhất để nuôi dưỡng lại phần âm cho thận.

• Ưu tiên thực phẩm màu đen và tính mát: Theo ngũ hành, màu đen thuộc hành Thủy (tương ứng với Thận). Bà con nên bổ sung đậu đen, vừng đen, mộc nhĩ, long nhãn hoặc các loại rau củ có tính mát như rau má, mồng tơi để thanh nhiệt, dưỡng âm.
• Uống đủ nước: Đảm bảo cơ thể đủ nước mỗi ngày để hỗ trợ thận thanh lọc độc tố và duy trì độ ẩm cho các cơ quan.
• Ngủ đúng giờ: Hãy cố gắng đi ngủ trước 11 giờ đêm để bảo vệ phần âm của cơ thể. Một giấc ngủ sâu là liều thuốc quý giá nhất cho tạng thận.
• Giữ tinh thần lạc quan: Tránh lo âu, stress kéo dài vì “khủng thương thận” (lo sợ quá mức sẽ hại thận). Tập luyện các bài tập nhẹ nhàng như dưỡng sinh, yoga giúp khí huyết lưu thông tốt hơn.

Lưu ý quan trọng cho bà con

Mặc dù các mẹo dân gian hay thay đổi thói quen có thể giúp giảm nhẹ triệu chứng, nhưng bà con cần lưu ý:

• Các biện pháp tại nhà chỉ mang tính chất hỗ trợ cho những trường hợp nhẹ hoặc mới khởi phát.
• Nếu các biểu hiện như tiểu đêm, đau lưng, bốc hỏa diễn ra liên tục và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt, bà con không nên tự ý dùng các loại thuốc bổ khi chưa rõ thể trạng.
• Việc sử dụng sai các loại thảo dược có thể khiến tình trạng “hỏa vượng” trở nên nghiêm trọng hơn.

Thông tin trên đây mang tính chất tham khảo giúp bà con hiểu rõ hơn về tình trạng thận âm hư của mình. Hiệu quả của các biện pháp chăm sóc có thể khác nhau tùy thuộc vào cơ địa và thể trạng thực tế của mỗi người. Nếu tình trạng kéo dài hoặc có dấu hiệu chuyển biến xấu, bà con nên chủ động tìm đến các chuyên gia để được thăm khám và tư vấn kỹ lưỡng.

Tại Phòng khám Đỗ Minh Đường, chúng tôi luôn sẵn lòng lắng nghe và đồng hành cùng bà con trong việc tìm lại sự cân bằng cho sức khỏe. Nếu anh em, chị em còn bất kỳ thắc mắc nào về các biểu hiện của thận âm hư hay muốn được tư vấn hướng chăm sóc phù hợp với bản thân, hãy liên hệ ngay để chúng tôi hỗ trợ kịp thời nhé!