3 thể bệnh gây mất ngủ tuổi 50 và lộ trình 3 bước tìm lại giấc ngủ

Bước vào ngưỡng tuổi 50, nhiều bà con bỗng thấy giấc ngủ vốn dĩ bình thường nay lại trở nên xa xỉ, nằm trằn trọc mãi không yên hoặc vừa chợp mắt đã giật mình tỉnh giấc. Đừng quá lo lắng, bởi đây là tín hiệu cho thấy cơ thể đang cần sự thấu hiểu và chăm sóc đúng cách để thiết lập lại nhịp sinh học tự nhiên.

Mất ngủ tuổi 50 – Khi “cỗ máy” cơ thể cần được bảo dưỡng

Ở tuổi 50, cơ thể chúng ta không còn dẻo dai như thời đôi mươi. Theo góc nhìn của y học cổ truyền, đây là giai đoạn mà “thận khí” bắt đầu suy giảm, “huyết” không còn đủ đầy để nuôi dưỡng tâm thần. Bà con có thể hình dung giấc ngủ giống như một dòng sông, khi nước (huyết) cạn và dòng chảy (khí) yếu đi, con thuyền giấc ngủ sẽ dễ dàng bị mắc cạn bởi những “ghềnh đá” như lo âu, nhức mỏi hay thay đổi nội tiết tố.

Phòng khám Đỗ Minh Đường chúng tôi quan niệm rằng, giấc ngủ không đơn thuần là thời gian nghỉ ngơi mà là quá trình cơ thể tự chữa lành. Khi bước sang tuổi ngũ tuần, sự mất cân bằng giữa Âm và Dương, sự suy yếu của các tạng phủ như Tâm, Can, Tỳ, Thận chính là nguồn cơn khiến giấc ngủ không còn trọn vẹn.

Những tín hiệu “than phiền” từ cơ thể bà con cần lưu tâm

Mất ngủ ở tuổi 50 thường không đi đơn độc mà thường kèm theo một chuỗi các biểu hiện khiến bà con mệt mỏi:

• Khó đi vào giấc ngủ, nằm trằn trọc hơn 30 phút mà mắt vẫn tỉnh táo.
• Giấc ngủ chập chờn, dễ tỉnh giấc giữa đêm bởi những tiếng động nhỏ và rất khó ngủ lại.
• Sáng dậy cảm thấy người uể oải, nặng đầu, không có cảm giác được phục hồi năng lượng.
• Hay quên, khó tập trung vào công việc thường nhật.
• Tâm trạng dễ cáu gắt, hồi hộp hoặc đôi khi cảm thấy lo âu vô cớ.

Bà con cũng cần phân biệt rõ giữa mất ngủ do tuổi tác tự nhiên với các tình trạng khác như chứng ngưng thở khi ngủ (hay đi kèm ngáy to) hoặc hội chứng chân bồn chồn để có hướng điều chỉnh phù hợp nhất với thể trạng của mình.

Giải mã nguyên nhân mất ngủ dưới góc nhìn Nam y

Trong Đông y, mất ngủ được gọi là chứng “Thất miên”. Với người ở tuổi 50, nguyên nhân thường quy về các thể bệnh sau:

Tâm tỳ lưỡng hư: Do lo nghĩ quá nhiều làm tổn thương tạng Tỳ, huyết không sinh ra đủ để nuôi Tâm, dẫn đến tâm thần bất an, ngủ hay mơ màng.

Can khí uất kết: Áp lực cuộc sống hoặc những thay đổi tâm lý tuổi xế chiều khiến khí của tạng Can bị dồn nén, gây ra tình trạng bứt rứt, khó ngủ, hay thở dài.

Thận âm hư: Đây là tình trạng phổ biến ở người lớn tuổi, khi phần “thủy” trong cơ thể bị thiếu hụt, hỏa bốc lên trên làm bà con thấy nóng trong người, hay đổ mồ hôi trộm và mất ngủ.

Hướng dẫn tự chăm sóc giấc ngủ an toàn tại nhà

Để cải thiện tình trạng này, ĐMĐ gợi ý bà con thực hiện lộ trình “nuôi dưỡng giấc ngủ” theo ba giai đoạn sau:

1. Thay đổi ngay trong hôm nay để giảm tải áp lực

• Dừng sử dụng điện thoại, tivi ít nhất 1 giờ trước khi đi ngủ để tránh ánh sáng xanh làm “đánh lừa” não bộ.
• Không uống cà phê, trà đặc sau 3 giờ chiều.
• Tạo không gian ngủ tối, thoáng mát và yên tĩnh tuyệt đối.

2. Duy trì thói quen nền tảng trong 2 tuần tới

• Thiết lập giờ đi ngủ và giờ thức dậy cố định, kể cả ngày nghỉ để cơ thể hình thành phản xạ tự nhiên.
• Ngâm chân bằng nước ấm muối gừng khoảng 15-20 phút trước khi ngủ để dẫn hỏa quy nguyên, giúp khí huyết lưu thông xuống dưới, làm ấm đôi bàn chân và thư giãn thần kinh.
• Tập các bài tập giãn cơ nhẹ nhàng hoặc yoga dưỡng sinh vào buổi chiều để giải tỏa căng thẳng tích tụ.

3. Bồi đắp nền tảng sức khỏe lâu dài

Chế độ ăn uống và tinh thần đóng vai trò cốt yếu. Bà con nên ưu tiên các thực phẩm có tính an thần tự nhiên như tâm sen, long nhãn, hạt sen, hay rau nhút trong thực đơn hàng ngày. Đồng thời, hãy học cách buông bỏ những lo toan không cần thiết, dành thời gian tham gia các câu lạc bộ người cao tuổi để tinh thần luôn lạc quan, vui vẻ.

Khi nào bà con cần đến gặp chuyên gia?

Mặc dù việc tự điều chỉnh tại nhà có thể mang lại những thay đổi tích cực, nhưng nếu gặp các trường hợp sau, bà con không nên chủ quan:

• Mất ngủ kéo dài trên 1 tháng dù đã thay đổi lối sống.
• Tình trạng mất ngủ gây suy nhược cơ thể nghiêm trọng, sụt cân hoặc ảnh hưởng đến huyết áp, tim mạch.
• Xuất hiện các triệu chứng trầm cảm, lo âu quá mức hoặc có ý nghĩ tiêu cực.

Lúc này, việc thăm khám để xác định đúng thể trạng (nóng hay lạnh, hư hay thực) là vô cùng cần thiết để có hướng chăm sóc cá nhân hóa, giúp bà con sớm tìm lại những giấc ngủ ngon và sâu đúng nghĩa.

Thông tin trên đây mang tính chất tham khảo dựa trên kiến thức y học cổ truyền chung. Hiệu quả cải thiện giấc ngủ có thể khác nhau tùy thuộc vào cơ địa và tình trạng sức khỏe cụ thể của mỗi người. Bà con nên lắng nghe cơ thể mình một cách thông thái.

Nếu bà con đang trăn trở về giấc ngủ ở tuổi 50 và muốn tìm hiểu sâu hơn về tình trạng của mình theo góc nhìn Nam y, đừng ngần ngại để lại câu hỏi hoặc thông tin tại đây. Phòng khám Đỗ Minh Đường luôn sẵn lòng lắng nghe và đồng hành cùng bà con trong hành trình chăm sóc sức khỏe toàn diện.