Thoát vị đĩa đệm nên ăn gì, kiêng gì? 6 nhóm chất và 3 món ăn đại bổ

Nhiều bà con khi đến với phòng khám Đỗ Minh Đường thường lo lắng rằng thoát vị đĩa đệm chỉ có thể nằm một chỗ, nhưng thực tế, một chế độ ăn uống khoa học chính là “chìa khóa vàng” giúp cột sống dẻo dai và giảm đau hiệu quả. Bài viết dưới đây sẽ giúp bà con nắm rõ thoát vị đĩa đệm nên ăn gì, kiêng gì để bảo vệ đĩa đệm và hỗ trợ phục hồi cơ thể từ sâu bên trong.

Nguyên tắc xây dựng chế độ dinh dưỡng cho người thoát vị đĩa đệm

Tại phòng khám Đỗ Minh Đường (ĐMĐ), chúng tôi luôn quan niệm “vật thực cũng là thuốc”. Việc bà con nạp gì vào cơ thể mỗi ngày ảnh hưởng trực tiếp đến mức độ sưng viêm của đĩa đệm và tốc độ phục hồi của các mô sụn. Để hỗ trợ cột sống tốt nhất, bà con cần tuân thủ một số nguyên tắc dinh dưỡng cốt lõi sau:

• Ưu tiên nhóm thực phẩm kháng viêm: Tăng cường các loại thực phẩm giàu Canxi, Vitamin D, Omega-3 và Magie để củng cố khung xương và giảm áp lực lên đĩa đệm.
• Làm sạch thực đơn hàng ngày: Hạn chế tối đa các loại thực phẩm chế biến sẵn, thực phẩm chứa nhiều đường và chất béo chuyển hóa vì chúng là “kẻ thù” gây kích phát phản ứng viêm.
• Kiểm soát cân nặng: Ăn uống lành mạnh, ít dầu mỡ giúp bà con giữ mức cân nặng hợp lý, từ đó giảm trọng tải mà cột sống thắt lưng và cổ phải gánh chịu hàng ngày.
• Cung cấp đủ nước: Đĩa đệm có cấu tạo phần lớn là nước. Việc uống đủ nước giúp nhân nhầy đĩa đệm duy trì độ đàn hồi, tránh bị khô và xẹp.

Người bệnh thoát vị đĩa đệm nên ăn gì để phục hồi nhanh?

Bà con nên chú ý bổ sung những nhóm chất sau đây vào thực đơn để giúp đĩa đệm “khỏe” hơn, hỗ trợ quá trình chữa lành tổn thương tại các đốt sống:

1. Nhóm thực phẩm giàu Canxi

Canxi là thành phần then chốt giúp xương khớp chắc khỏe, dẻo dai. Nếu thiếu hụt Canxi, cơ thể sẽ lấy Canxi từ xương để phục vụ các hoạt động khác, dẫn đến loãng xương và khiến tình trạng thoát vị đĩa đệm trở nên tồi tệ hơn. Bà con có thể bổ sung qua:

• Sữa và các chế phẩm như phô mai, sữa chua không đường.
• Các loại rau màu xanh đậm: Cải bó xôi, rau diếp, cải xoăn, bông cải xanh.
• Các loại hạt: Đậu đỏ, đậu xanh, đậu nành, đậu phộng.
• Hải sản tươi sống: Cá hồi, cá thu, tôm, cua, hàu…

2. Nhóm thực phẩm giàu Vitamin (D, C, B12, E, K)

Vitamin đóng vai trò như chất xúc tác giúp cơ thể hấp thụ khoáng chất và bảo vệ sụn khớp khỏi quá trình oxy hóa:

• Vitamin D: Có nhiều trong trứng, ngũ cốc, các loại nấm. Đây là “người dẫn đường” giúp Canxi đi vào xương hiệu quả.
• Vitamin C: Có trong cam, quýt, bưởi, dâu tây, ớt chuông. Vitamin C giúp tăng cường hệ miễn dịch và thúc đẩy sản sinh collagen – thành phần quan trọng của đĩa đệm.
• Vitamin B12: Có trong rau bina, thịt gia cầm, cá ngừ giúp hỗ trợ sự phát triển của tủy xương và hệ thần kinh bị chèn ép do thoát vị.
• Vitamin E: Có trong dầu oliu, đu đủ, cà chua giúp giảm đau và đẩy lùi các phản ứng viêm tấy.
• Vitamin K: Có trong măng tây, thịt heo, bông cải xanh giúp định hình cấu trúc xương bền vững.

3. Thực phẩm giàu Protein (Chất đạm lành mạnh)

Protein cung cấp nguyên liệu để sửa chữa các mô mềm và sụn khớp bị tổn thương xung quanh vị trí đĩa đệm bị thoát vị. Bà con nên chọn đạm từ thịt gà, thịt bò nạc, trứng hoặc các loại đậu thay vì các loại thịt đỏ quá nhiều mỡ.

4. Thực phẩm giàu Omega-3

Axit béo Omega-3 là một chất kháng viêm tự nhiên cực mạnh. Nó giúp làm chậm quá trình thoái hóa cột sống và tăng độ dẻo dai cho các dây chằng quanh đĩa đệm. Những thực phẩm tiêu biểu bao gồm cá hồi, hạt óc chó, hạt lanh, hạt bí ngô.

5. Nhóm thực phẩm giàu Magie

Magie giúp duy trì mật độ khoáng xương và hỗ trợ cơ bắp thư giãn, giảm tình trạng co thắt cơ do đau dây thần kinh tọa gây ra. Bà con nên ăn nhiều các loại hạt, ngũ cốc nguyên hạt và rau lá xanh đậm.

6. Bổ sung Glucosamine và Chondroitin tự nhiên

Đây là hai hợp chất không thể thiếu để tái tạo sụn khớp và tăng cường dịch nhầy cho đĩa đệm. Thay vì phụ thuộc vào thực phẩm chức năng, bà con có thể bổ sung qua các món nước hầm từ xương ống, sụn bò, sụn dê để cơ thể hấp thụ một cách tự nhiên nhất.

Top thực phẩm cần kiêng kị để tránh cơn đau dữ dội

Bên cạnh việc bổ sung chất tốt, ĐMĐ khuyên bà con cần đặc biệt tránh xa nhóm thực phẩm “đại kỵ” sau đây để bệnh không tiến triển nặng hơn:

• Thực phẩm chứa Purin và Fructose: Thịt gà, cá trích, nội tạng động vật, các loại dưa muối, cà muối. Nhóm này dễ kích thích phản ứng sưng viêm tại cột sống.
• Chất béo và đạm quá cao: Việc dung nạp quá nhiều đạm và mỡ động vật sẽ làm tăng đào thải Canxi qua thận, khiến xương bị giòn và yếu đi nhanh chóng.
• Đồ ăn cay nóng: Các loại gia vị như ớt, tiêu quá nồng sẽ làm cản trở việc hấp thụ khoáng chất và khiến tình trạng đau nhức trở nên nhạy cảm hơn.
• Đồ ăn quá mặn hoặc quá ngọt: Muối và đường tinh luyện là tác nhân hàng đầu gây giữ nước và tăng viêm trong cơ thể.
• Chất kích thích: Rượu, bia, thuốc lá, cà phê làm giảm lưu thông máu đến nuôi dưỡng cột sống, đồng thời làm mất tác dụng của các phương pháp hỗ trợ điều trị mà bà con đang áp dụng.

Gợi ý thực đơn “Khỏe xương – Chắc đĩa đệm” tại nhà

Để giúp bà con dễ dàng áp dụng, phòng khám Đỗ Minh Đường xin gợi ý một số món ăn bổ dưỡng, dễ làm giúp hỗ trợ cường gân cốt hiệu quả:

Món 1: Thịt dê hầm cà rốt

Thịt dê có tính ấm, giúp bổ huyết, kết hợp với cà rốt giàu vitamin giúp cải thiện sức khỏe cột sống rất tốt.

• Chuẩn bị: 500g thịt dê nạc, 2 củ cà rốt, gừng, tỏi.
• Cách làm: Thịt dê thái miếng, ướp gừng gia vị. Phi thơm tỏi, cho thịt vào đảo săn rồi thêm cà rốt và nước vào hầm nhừ. Nên ăn khi còn nóng cùng cơm trắng.

Món 2: Thịt lợn hầm quả sung

Trong y học cổ truyền, quả sung có tác dụng tiêu thũng, giảm viêm, rất tốt cho người đang bị sưng đau đĩa đệm.

• Chuẩn bị: 200g thịt lợn mông, 400g quả sung xanh.
• Cách làm: Thịt lợn thái miếng vuông, ướp hành tiêu. Sung chẻ đôi ngâm nước muối cho bớt nhựa. Cho thịt vào xào săn, sau đó cho sung và nước vào hầm nhỏ lửa trong 30 phút. Bà con nên ăn cả cái lẫn nước để đạt hiệu quả cao nhất.

Món 3: Canh bí xanh hầm xương sườn

Đây là món ăn thanh nhiệt, đồng thời cung cấp Glucosamine tự nhiên giúp nuôi dưỡng sụn khớp.

• Chuẩn bị: 1 quả bí xanh, 250g xương sườn heo.
• Cách làm: Xương sườn chần qua nước sôi để khử mùi. Hầm xương khoảng 20 phút cho ra chất ngọt, sau đó cho bí xanh vào nấu đến khi mềm. Nêm nếm gia vị vừa phải, không nên ăn quá mặn.

Lời khuyên từ chuyên gia Đỗ Minh Đường: Chế độ dinh dưỡng đóng vai trò hỗ trợ vô cùng quan trọng, tuy nhiên thoát vị đĩa đệm là bệnh lý phức tạp. Nếu bà con thấy các cơn đau lan xuống chân, gây tê bì hoặc teo cơ, cần chủ động đến các cơ sở y tế chuyên khoa để thăm khám. Việc kết hợp ăn uống, sinh hoạt lành mạnh cùng phương pháp điều trị đúng cách sẽ giúp bà con sớm quay lại cuộc sống sinh hoạt bình thường.

Hy vọng những chia sẻ trên đây đã giúp bà con giải đáp được thắc mắc thoát vị đĩa đệm nên ăn gì, kiêng gì. Chúc bà con luôn có một cột sống khỏe mạnh và tinh thần lạc quan để chiến thắng bệnh tật!

Tham khảo thêm thông tin:

• Thực hư việc sử dụng thảo dược hỗ trợ giảm đau đĩa đệm tại nhà.
• Người bệnh thoát vị đĩa đệm có nên đi bộ hay vận động mạnh không?