Mất ngủ bổ sung gì và 3 nhóm thực phẩm vàng giúp bà con ngủ ngon
Trằn trọc cả đêm chỉ vì thiếu chất? Đừng vội ăn uống vô tội vạ, coi chừng "lửa" tạng phủ đang bốc lên đấy bà con ơi! Xem ngay nhé 👇
Nhiều bà con khi rơi vào cảnh đêm dài trằn trọc, mắt mở trao tráo nhìn trần nhà thường có tâm lý nôn nóng tìm một loại thuốc hay món ăn gì đó để “ngủ ngay lập tức”. Tuy nhiên, việc mất ngủ không đơn giản là thiếu một loại chất cụ thể, mà thường là tín hiệu cho thấy cơ thể đang mất cân bằng từ bên trong cần được vỗ về đúng cách.
Mất ngủ dưới góc nhìn Nam y: Không chỉ là chuyện thiếu chất
Trong y học cổ truyền, giấc ngủ không tự nhiên mà đến, nó là kết quả của sự hòa hợp giữa âm và dương, giữa khí và huyết. [cite_start]Khi bà con thắc mắc “mất ngủ bổ sung gì”, chúng ta cần hiểu rằng việc bổ sung ở đây không chỉ là đưa dưỡng chất vào bụng, mà là bồi bổ để tạng phủ được an yên. [cite: 52]
Phòng khám Đỗ Minh Đường chúng tôi thường ví cơ thể như một bộ máy, và giấc ngủ chính là khoảng thời gian máy nghỉ ngơi để nạp năng lượng. Nếu “bình xăng” (huyết) cạn kiệt hoặc “bộ máy” (tạng phủ) quá nóng, máy sẽ không thể dừng lại được. Cụ thể:
-
[cite_start]
- Tâm tỳ lưỡng hư: Do lo nghĩ quá nhiều, làm việc quá sức khiến huyết không đủ nuôi tâm, tỳ vị suy yếu làm bà con ăn không ngon, ngủ chập chờn, dễ giật mình. [cite: 52]
- Can khí uất kết: Hay gặp ở những người hay căng thẳng, bực bội. [cite_start]Khí không thông làm “lửa” trong người bốc lên, gây khó ngủ, hay chiêm bao. [cite: 52]
- Thận âm hư: Thường gặp ở người lớn tuổi hoặc người làm việc lao lực, gây ra tình trạng nóng trong người, đổ mồ hôi trộm về đêm làm giấc ngủ bị gián đoạn. [cite: 52]
[cite_start]
Mỗi người có một cơ địa riêng, người nóng người lạnh khác nhau. [cite_start]Vì vậy, cùng là mất ngủ nhưng có người hợp với món này, người lại hợp với món kia, không có một công thức chung tuyệt đối cho tất cả mọi người. [cite: 6, 32]
Những nhóm thực phẩm “vàng” hỗ trợ vỗ về giấc ngủ
Thay vì tìm kiếm những thứ xa lạ, bà con có thể tận dụng ngay những thực phẩm gần gũi trong căn bếp để hỗ trợ nuôi dưỡng nền tảng sức khỏe, giúp giấc ngủ đến tự nhiên hơn.
1. Nhóm thực phẩm dưỡng tâm, an thần
Đây là những loại thực phẩm có tác dụng trực tiếp vào tạng Tâm, giúp làm dịu thần kinh, giảm bớt những lo âu, xao động trước khi ngủ:
-
[cite_start]
- Hạt sen (Liên nhục): Đặc biệt là phần tâm sen có vị đắng, tính hàn, giúp thanh tâm hỏa rất tốt cho người mất ngủ do nóng trong. [cite: 35]
- Long nhãn: Có vị ngọt, tính ấm, bổ ích tâm tỳ. [cite_start]Rất phù hợp cho bà con bị mất ngủ kèm theo trí nhớ giảm sút, hay quên. [cite: 35]
- Táo đỏ: Giúp bổ huyết, an thần, thường được dùng trong các món canh, trà để bồi bổ cho người suy nhược cơ thể. [cite: 35]
[cite_start]
2. Nhóm thực phẩm giàu Magie và Vitamin nhóm B
Dưới góc nhìn hiện đại kết hợp Nam y, các hoạt chất này giúp thư giãn cơ bắp và ổn định hệ thần kinh:
- Chuối chín: Chứa nhiều kali và magie giúp cơ bắp thư giãn, đồng thời hỗ trợ chuyển hóa chất dẫn truyền thần kinh giúp dễ ngủ hơn.
- Các loại hạt (Hạnh nhân, óc chó, hạt điều): Giàu chất béo tốt và magie, giúp ổn định nhịp sinh học của cơ thể.
- Rau lá xanh đậm: Cung cấp lượng lớn khoáng chất cần thiết để nuôi dưỡng huyết dịch.
3. Các loại trà thảo mộc nhẹ nhàng
Một tách trà ấm trước khi ngủ khoảng 1 tiếng có thể giúp cơ thể nhận được tín hiệu “đã đến giờ nghỉ ngơi”:
-
[cite_start]
- Trà hoa cúc: Giúp thanh nhiệt, giải độc gan, làm dịu những căng thẳng thần kinh sau một ngày làm việc. [cite: 35]
- Trà nụ tam thất: Hỗ trợ hạ huyết áp, an thần sâu, đặc biệt tốt cho người lớn tuổi hay bị đau đầu, mất ngủ. [cite: 35]
- Nước lá vông nem hoặc lạc tiên: Đây là những vị thuốc Nam kinh điển có tác dụng gây ngủ nhẹ, lành tính cho cơ địa người Việt. [cite: 35]
[cite_start]
[cite_start]
Dùng sao cho đúng để hiệu quả bền vững?
Tại Đỗ Minh Đường, chúng tôi luôn nhắc nhở bà con rằng: “Đúng người – Đúng cách – Đúng thời điểm”. Việc bổ sung thực phẩm hỗ trợ mất ngủ cần tuân thủ các nguyên tắc an toàn sau:
-
[cite_start]
- Không dùng quá sát giờ ngủ: Nên ăn hoặc uống các thực phẩm hỗ trợ trước khi đi ngủ ít nhất 1-2 tiếng để tránh gây áp lực cho hệ tiêu hóa hoặc làm bà con phải thức dậy đi vệ sinh giữa đêm. [cite: 35]
- Sử dụng với lượng vừa đủ: Đừng vì quá nôn nóng mà ăn quá nhiều một loại thực phẩm (như tâm sen dùng quá liều có thể gây mệt mỏi, táo đỏ ăn quá nhiều dễ đầy bụng). [cite: 9, 35]
- Lắng nghe cơ thể: Nếu sau khi dùng một loại thảo dược mà thấy bụng đầy trướng, đi ngoài phân lỏng hoặc thấy người bứt rứt hơn thì nên dừng lại vì có thể nó không phù hợp với thể trạng của bà con. [cite: 36]
[cite_start]
[cite_start]
Kết hợp lối sống: “Chìa khóa” mở cửa giấc ngủ ngon
Bổ sung dinh dưỡng chỉ là một phần, việc điều chỉnh thói quen sinh hoạt mới là gốc rễ để duy trì hiệu quả lâu dài. [cite_start]Bà con nên thực hiện theo lộ trình “dưỡng thân – dưỡng tâm” sau đây: [cite: 39, 40]
Làm ngay từ hôm nay để giảm quá tải cho thần kinh
-
[cite_start]
- Ngừng sử dụng điện thoại, máy tính ít nhất 30 phút trước khi ngủ để tránh ánh sáng xanh kích thích não bộ. [cite: 41]
- Giữ không gian phòng ngủ tối, thoáng mát và yên tĩnh.
- Tránh các chất kích thích như trà đặc, cà phê, thuốc lá vào buổi chiều và tối. [cite: 55]
[cite_start]
Duy trì thói quen nền tảng (7 – 14 ngày)
-
[cite_start]
- Tập thói quen đi ngủ và thức dậy vào một giờ cố định để thiết lập lại nhịp sinh học. [cite: 41]
- Thực hiện các bài tập vận động nhẹ nhàng như đi bộ, yoga hoặc các bài tập thở bụng vào buổi chiều tối. [cite: 41]
- Ngâm chân bằng nước ấm với một chút muối và gừng trước khi đi ngủ để giúp khí huyết lưu thông, đưa máu từ đầu xuống chân, giúp đầu óc thư thái. [cite: 46]
[cite_start]
[cite_start]
Khi nào bà con cần thăm khám chuyên sâu?
[cite_start]
Mặc dù các mẹo dân gian và thực phẩm bổ sung có thể hỗ trợ rất tốt cho những trường hợp mất ngủ mới khởi phát hoặc do thay đổi lối sống tạm thời, nhưng bà con không nên chủ quan nếu gặp các dấu hiệu sau: [cite: 31, 53]
- Mất ngủ kéo dài trên 1 tháng dù đã điều chỉnh ăn uống, sinh hoạt.
- Cơ thể suy nhược trầm trọng, sụt cân, thường xuyên đau đầu, chóng mặt hoặc tức ngực.
- Tình trạng mất ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu suất công việc và sự an toàn khi tham gia giao thông.
- Mất ngủ kèm theo các biểu hiện tâm lý như lo âu quá mức, trầm cảm hoặc ảo giác.
Lúc này, việc tự ý bổ sung thực phẩm có thể không còn đủ tác động vì gốc bệnh đã ăn sâu vào tạng phủ. [cite_start]Bà con cần được các chuyên gia y học cổ truyền thăm khám, “bắt đúng bệnh, định đúng cơ địa” để có hướng điều chỉnh toàn diện bằng những liệu trình phù hợp hơn. [cite: 31, 53]
Thông tin trên đây chỉ mang tính chất tham khảo. [cite_start]Hiệu quả của các phương pháp hỗ trợ và thực phẩm bổ sung có thể khác nhau tùy thuộc vào cơ địa, thể trạng cũng như mức độ bệnh lý của mỗi người. [cite: 12] [cite_start]Nếu tình trạng mất ngủ kéo dài hoặc gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt, bà con nên chủ động tìm đến các cơ sở y tế uy tín để được tư vấn hướng chăm sóc phù hợp nhất. [cite: 13]
Để giúp bà con hiểu rõ hơn về tình trạng sức khỏe của mình cũng như có được giải pháp chăm sóc giấc ngủ cá nhân hóa theo đúng thể trạng, Phòng khám Đỗ Minh Đường luôn sẵn sàng lắng nghe và hỗ trợ tư vấn. [cite_start]Bà con đừng ngần ngại để lại thông tin hoặc đặt câu hỏi tại form bên dưới để các bác sĩ chuyên khoa đồng hành cùng bà con tìm lại giấc ngủ ngon. [cite: 14, 33]
Lương Y Đỗ Minh Tuấn
Tiến sĩ/Thầy thuốc ưu tú, Bác sĩ CKII
Hơn 40 năm
- Da liễu ,
- Nam khoa ,
- Tai - Mũi - Họng ,
- Thần kinh ,
- Tiêu hoá ,
- Xương khớp
- Được Nhà nước phong tặng danh hiệu Thầy thuốc Ưu tú
- Nguyên PGĐ kiêm bác sĩ tại Bệnh viện YHCT Hà Đông
- Nguyên Uy viên Hội Đông Y Hà Nội
- Tham gia nhiều chương trình sức khỏe VTV2, VTC6....