3 giai đoạn và 4 lưu ý vàng giúp thoát cảnh đông cứng bao khớp vai

Bao khớp vai bị co rút, đông cứng khiến bà con không thể nhấc nổi tay để mặc áo, chải đầu, thậm chí cơn đau dữ dội còn “hành hạ” cả trong giấc ngủ. Tại Phòng khám Đỗ Minh Đường, chúng tôi hiểu rằng đây không chỉ là nỗi đau thể xác mà còn là sự bất lực khi những sinh hoạt thường nhật nhất cũng trở nên khó khăn.

Viêm co rút bao khớp vai là gì và nỗi lo “đông cứng” khớp của bà con

Viêm co rút bao khớp vai (hay còn gọi là viêm quanh khớp vai thể đông cứng) là tình trạng các mô xung quanh khớp vai trở nên dày và cứng lại, tạo thành các dải mô sẹo. [cite_start]Điều này làm cho không gian bên trong khớp bị thu hẹp, dịch khớp giảm đi khiến việc cử động cánh tay trở nên vô cùng đau đớn và hạn chế[cite: 14, 15].

Bà con thường trải qua tình trạng này theo từng giai đoạn, từ lúc bắt đầu đau âm ỉ đến khi khớp “đông cứng” hoàn toàn và cuối cùng là giai đoạn “tan băng”. [cite_start]Tuy nhiên, nếu không hiểu đúng và có hướng xử trí kịp thời, quá trình này có thể kéo dài vài năm, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống và công việc[cite: 1, 15].

Dấu hiệu nhận biết viêm co rút bao khớp vai qua từng giai đoạn

Để giúp bà con nhận diện sớm, chúng ta cần chú ý đến những tín hiệu mà cơ thể gửi tới qua 3 giai đoạn điển hình sau:

• Giai đoạn đóng băng (Đau tăng dần): Bà con bắt đầu thấy đau ở vùng vai khi cử động. Cơn đau thường tăng lên về đêm, khiến việc nằm nghiêng trở thành cực hình. [cite_start]Lúc này, tầm vận động của vai bắt đầu bị hạn chế dần[cite: 13, 15].
• Giai đoạn đông cứng: Cơn đau có thể giảm nhẹ một chút nhưng khớp vai lúc này trở nên cực kỳ cứng. Việc đưa tay ra sau lưng, giơ tay qua đầu hay sang ngang gần như là không thể. [cite_start]Các cơ xung quanh vai có thể có dấu hiệu teo nhẹ do ít vận động[cite: 13, 15].
• Giai đoạn tan băng: Khả năng vận động của vai bắt đầu được cải thiện từ từ. [cite_start]Tuy nhiên, nếu không được hỗ trợ đúng cách bằng các biện pháp phục hồi, vai khó có thể lấy lại được biên độ vận động như ban đầu[cite: 13, 15].

Nguyên nhân gây bệnh dưới góc nhìn Y học cổ truyền

Theo quan điểm của Nam y Đỗ Minh Đường, viêm co rút bao khớp vai thuộc phạm vi chứng “Kiên tý”. [cite_start]Nguyên nhân gốc rễ thường xuất phát từ sự kết hợp của các yếu tố sau[cite: 119]:

1. Ngoại tà xâm nhập

Khi cơ thể suy yếu, các yếu tố Phong (gió), Hàn (lạnh), Thấp (ẩm ướt) xâm nhập vào kinh lạc vùng vai. [cite_start]Chúng làm cho khí huyết bị ngưng trệ, kinh mạch không thông dẫn đến tình trạng đau nhức và co rút gân cơ[cite: 119, 122].

2. Khí huyết ngưng trệ do chấn thương

Những va chạm, chấn thương cũ ở vùng vai nếu không được xử lý triệt để sẽ tạo thành các điểm huyết ứ. [cite_start]Huyết ứ lâu ngày gây cản trở lưu thông dinh dưỡng đến bao khớp, khiến bao khớp dần bị xơ hóa và co rút[cite: 119, 122].

3. Can thận hư tổn ở người lớn tuổi

Theo quy luật tự nhiên, khi bước sang tuổi trung niên, chức năng của tạng Can (chủ về gân) và Thận (chủ về xương) bắt đầu suy giảm. [cite_start]Gân xương không được nuôi dưỡng đầy đủ trở nên yếu ớt, dễ bị viêm nhiễm và thoái hóa dưới tác động của các tư thế sinh hoạt sai lệch hàng ngày[cite: 116, 119, 122].

Đối tượng nào dễ bị viêm co rút bao khớp vai “ghé thăm”?

[cite_start]

Phòng khám Đỗ Minh Đường nhận thấy bệnh lý này thường tập trung vào một số nhóm đối tượng cụ thể mà bà con cần lưu ý[cite: 61, 124]:

[cite_start]
• Người từ 40 đến 60 tuổi: Đây là độ tuổi bắt đầu có sự lão hóa tự nhiên của hệ thống xương khớp[cite: 124].

[cite_start]

• Người có bệnh lý nền: Đặc biệt là những người bị tiểu đường, rối loạn tuyến giáp hoặc các bệnh lý về tim mạch có nguy cơ mắc bệnh cao hơn người bình thường[cite: 124].

[cite_start]

• Sau chấn thương hoặc phẫu thuật: Việc phải bất động khớp vai quá lâu sau chấn thương, gãy xương hoặc phẫu thuật vùng ngực, vai dễ dẫn đến tình trạng bao khớp bị dính và co lại[cite: 124].

[cite_start]

• Chị em phụ nữ: Theo thống kê, tỷ lệ phụ nữ mắc chứng đông cứng khớp vai thường cao hơn so với nam giới[cite: 61].

Lời khuyên chăm sóc và phòng ngừa tại nhà cho bà con

[cite_start]

Dù tình trạng co rút bao khớp vai cần sự kiên trì, nhưng bà con hoàn toàn có thể chủ động hỗ trợ quá trình phục hồi bằng các thói quen tốt hàng ngày[cite: 119]:

• Giữ ấm vùng vai: Tránh để quạt hoặc điều hòa thổi trực tiếp vào vai khi ngủ. [cite_start]Khi trời lạnh, hãy chú ý quàng khăn hoặc mặc áo ấm che kín vùng khớp vai để tránh hàn tà xâm nhập[cite: 122].
• Vận động nhẹ nhàng: Đừng vì đau mà bất động hoàn toàn. [cite_start]Hãy thực hiện các bài tập con lắc hoặc bò tường nhẹ nhàng trong phạm vi không quá đau để duy trì tính linh hoạt của bao khớp[cite: 119].
• Tư thế ngủ đúng: Tránh nằm nghiêng đè lên bên vai bị đau. [cite_start]Bà con có thể dùng một chiếc gối nhỏ kê dưới nách để giảm áp lực lên bao khớp vai khi nằm ngửa[cite: 119].

[cite_start]

• Chế độ dinh dưỡng: Bổ sung các thực phẩm giàu omega-3, rau xanh và các loại quả mọng để hỗ trợ giảm viêm tự nhiên cho cơ thể[cite: 119].

Thông tin trong bài viết mang tính chất tham khảo kiến thức y khoa, không thay thế cho việc chẩn đoán hay điều trị chuyên môn. [cite_start]Hiệu quả cải thiện có thể khác nhau tùy thuộc vào cơ địa và thể trạng thực tế của mỗi người[cite: 12, 67].

Nếu bà con đang gặp khó khăn trong việc vận động cánh tay hoặc cơn đau vai kéo dài không dứt, đừng ngần ngại chia sẻ tình trạng của mình. [cite_start]Phòng khám Đỗ Minh Đường luôn sẵn sàng lắng nghe, tư vấn và đồng hành cùng bà con để tìm ra hướng chăm sóc phù hợp nhất với từng cá nhân, giúp vai cử động linh hoạt và nhẹ nhàng hơn mỗi ngày[cite: 13, 14, 69, 72].