12 lời khuyên giúp bà con chống mất ngủ và ngủ sâu giấc tự nhiên
Trằn trọc cả đêm vì "vị bất hòa tắc ngọa bất an"? Thử ngay 12 mẹo dưỡng sinh Nam y này để ngủ sâu tới sáng bà con ơi! 👇
Nhiều bà con thường bảo với chúng tôi rằng, cả ngày làm lụng vất vả chỉ mong đêm về đặt lưng xuống là ngủ say, vậy mà thực tế lại trằn trọc mãi không yên, đầu óc cứ quay cuồng với đủ thứ lo toan. Đừng quá lo lắng, bởi đôi khi chỉ cần hiểu đúng cơ thể và điều chỉnh lại những thói quen nhỏ nhất, bà con hoàn toàn có thể tìm lại giấc ngủ ngon mà không cần phụ thuộc quá nhiều vào các biện pháp mạnh.
Vì sao thói quen sinh hoạt lại quyết định chất lượng giấc ngủ?
Theo góc nhìn của y học cổ truyền, giấc ngủ không chỉ đơn thuần là nghỉ ngơi mà là quá trình cơ thể thu nạp âm khí, điều hòa lại tạng phủ sau một ngày tiêu hao dương lực. [cite_start]Khi các thói quen sinh hoạt bị đảo lộn, khí huyết trong người sẽ không được lưu thông thuận lợi, dẫn đến tình trạng tâm thận bất giao hoặc can khí uất kết, khiến tinh thần luôn trong trạng thái bất an[cite: 5, 27].
Hãy tưởng tượng cơ thể chúng ta giống như một chiếc đèn dầu, ban ngày thắp sáng (hoạt động), ban đêm cần được châm thêm dầu và vặn nhỏ lửa (nghỉ ngơi). Nếu bà con vẫn giữ ngọn lửa cháy quá lớn vào sát giờ đi ngủ, dầu sẽ cạn kiệt và đèn dễ bị hỏng. [cite_start]Việc thiết lập một lộ trình “tắt lửa” đúng cách thông qua lối sống chính là chìa khóa để duy trì sức khỏe bền vững[cite: 83].
12 lời khuyên từ chuyên gia giúp bà con chống mất ngủ hiệu quả
[cite_start]
Dưới đây là những hướng dẫn dựa trên nguyên lý dưỡng sinh giúp bà con cải thiện giấc ngủ một cách tự nhiên và an toàn[cite: 31]:
1. Thiết lập giờ giấc sinh hoạt cố định
Bà con nên cố định giờ đi ngủ và giờ thức dậy, kể cả vào ngày nghỉ. Việc này giúp hình thành một “nhịp sinh học” ổn định cho các tạng phủ. [cite_start]Khi cơ thể đã quen với nhịp này, đến giờ tự khắc bà con sẽ thấy buồn ngủ, không còn phải trằn trọc quá lâu[cite: 41].
2. Tạo không gian ngủ yên tĩnh và thoáng đãng
Phòng ngủ nên được giữ tối, mát mẻ và yên tĩnh. Ánh sáng mạnh từ đèn điện hay tiếng ồn xung quanh dễ làm nhiễu loạn thần trí, khiến giấc ngủ không sâu, hay bị mộng mị.
3. Hạn chế thiết bị điện tử trước khi ngủ
Chị em và anh em nên tránh dùng điện thoại, máy tính ít nhất 30 phút trước khi ngủ. Ánh sáng xanh từ các thiết bị này giống như một loại “dương hỏa” kích thích đại não, khiến tâm trí tỉnh táo quá mức và khó đi vào giấc nồng.
4. Chế độ ăn uống nhẹ nhàng vào buổi tối
Bà con chú ý không nên ăn quá no hoặc ăn các món khó tiêu, nhiều dầu mỡ vào bữa tối. [cite_start]Khi dạ dày phải làm việc quá tải, “vị bất hòa tắc ngọa bất an” (dạ dày không yên thì ngủ không ngon), dễ gây ra tình trạng đầy bụng, ậm ạch cả đêm[cite: 41].
5. Tránh xa chất kích thích sau buổi chiều
Trà đặc, cà phê hay thuốc lá chứa các hoạt chất làm hưng phấn thần kinh trung ương. [cite_start]Với những người vốn dĩ khó ngủ, tác dụng của các chất này có thể kéo dài rất lâu, khiến bà con thức trắng đêm[cite: 41].
6. Vận động nhẹ nhàng nhưng đúng thời điểm
Tập thể dục là tốt, nhưng bà con nên tránh các bài tập mạnh vào sát giờ đi ngủ. [cite_start]Thay vào đó, một vài động tác co duỗi nhẹ nhàng hoặc đi bộ chậm giúp khí huyết lưu thông sẽ có lợi hơn cho giấc ngủ[cite: 41].
7. Sử dụng các loại trà thảo dược phổ thông
Bà con có thể dùng thêm một số loại trà từ thảo mộc quen thuộc như trà tâm sen, trà hoa cúc hoặc nụ hoa tam thất. [cite_start]Những loại này có tính bình, giúp an thần, tĩnh tâm rất tốt cho người mất ngủ thể nhẹ[cite: 34, 35].
8. Ngâm chân bằng nước ấm trước khi đi ngủ
Đây là một mẹo dưỡng sinh cực kỳ hiệu quả của Nam y. [cite_start]Nước ấm giúp giãn nở các mạch máu ở bàn chân, dẫn hỏa quy nguyên, giúp bà con cảm thấy thư giãn toàn thân và dễ ngủ hơn[cite: 66].
9. Học cách thả lỏng tâm trí
Trước khi ngủ, hãy tạm gác lại những lo toan của cuộc sống. [cite_start]Bà con có thể nghe một bản nhạc nhẹ hoặc thực hiện vài nhịp thở sâu, đều đặn để đưa cơ thể vào trạng thái nghỉ ngơi hoàn toàn[cite: 39].
10. Không nên lạm dụng giấc ngủ trưa
Một giấc ngủ trưa ngắn khoảng 15-30 phút sẽ giúp bà con tỉnh táo hơn. [cite_start]Tuy nhiên, nếu ngủ trưa quá lâu (trên 1 tiếng), cơ thể sẽ bị “trì trệ” và gây khó ngủ vào ban đêm[cite: 31].
11. Tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên vào ban ngày
Hãy cố gắng ra ngoài trời và đón nhận ánh nắng buổi sáng. Việc này giúp cơ thể nhận biết rõ ràng nhịp ngày đêm, hỗ trợ quá trình sản sinh các hormone giúp ngủ ngon vào buổi tối.
12. Chú ý đến tư thế ngủ
Bà con nên chọn tư thế ngủ thoải mái nhất, thông thường tư thế nằm nghiêng bên phải giúp tim không bị chèn ép và quá trình tiêu hóa diễn ra thuận lợi hơn trong đêm.
Lời khuyên từ Phòng khám Đỗ Minh Đường
[cite_start]
Mỗi người có một cơ địa và thể trạng khác nhau, do đó hiệu quả của các biện pháp dưỡng sinh trên cũng sẽ khác nhau tùy vào từng trường hợp cụ thể[cite: 6, 12]. [cite_start]Việc kiên trì thực hiện các thói quen tốt là nền tảng quan trọng nhất để nuôi dưỡng lại giấc ngủ tự nhiên[cite: 39, 93].
[cite_start]
Tuy nhiên, bà con cần lưu ý, nếu tình trạng mất ngủ kéo dài kèm theo các dấu hiệu như đau đầu dữ dội, suy giảm trí nhớ nghiêm trọng hoặc ảnh hưởng lớn đến công việc và sinh hoạt, bà con nên chủ động thăm khám để tìm ra căn nguyên gốc rễ[cite: 13, 86].
Thông tin trên chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hay điều trị y khoa. [cite_start]Hiệu quả cải thiện có thể khác nhau tùy vào cơ địa và mức độ tuân thủ lối sống của mỗi người[cite: 12, 67].
[cite_start]
Nếu bà con đang gặp khó khăn về giấc ngủ và muốn tìm một hướng chăm sóc cá nhân hóa, phù hợp với thể trạng của mình, đừng ngần ngại để lại câu hỏi hoặc thông tin để được hỗ trợ tư vấn kỹ càng hơn[cite: 14, 17, 88].
Lương Y Đỗ Minh Tuấn
Tiến sĩ/Thầy thuốc ưu tú, Bác sĩ CKII
Hơn 40 năm
- Da liễu ,
- Nam khoa ,
- Tai - Mũi - Họng ,
- Thần kinh ,
- Tiêu hoá ,
- Xương khớp
- Được Nhà nước phong tặng danh hiệu Thầy thuốc Ưu tú
- Nguyên PGĐ kiêm bác sĩ tại Bệnh viện YHCT Hà Đông
- Nguyên Uy viên Hội Đông Y Hà Nội
- Tham gia nhiều chương trình sức khỏe VTV2, VTC6....