Viêm đa xoang là gì? 5 biến chứng và 3 hướng điều trị bà con cần biết

Viêm đa xoang là tình trạng viêm từ 2 hốc xoang trở lên cùng lúc, khiến bà con luôn trong trạng thái “nghẹt thở”, đau nhức vùng mặt âm ỉ và cơ thể mệt mỏi rã rời. Tại Đỗ Minh Đường, chúng tôi hiểu rằng đây không chỉ là căn bệnh đường hô hấp thông thường mà là sự cộng hưởng của nhiều nỗi đau, nếu không được xử lý đúng cách sẽ rất dễ dẫn đến những biến chứng nguy hiểm cho sức khỏe.

Viêm đa xoang là bệnh gì và tại sao lại đáng lo ngại?

Viêm đa xoang là tình trạng niêm mạc lót của nhiều xoang (như xoang trán, xoang hàm, xoang sàng, xoang bướm) bị tấn công bởi vi khuẩn, virus hoặc các tác nhân dị ứng dẫn đến viêm nhiễm cùng một lúc. Thông thường, bệnh bắt nguồn từ việc bà con bị viêm một xoang cấp tính nhưng không điều trị dứt điểm, khiến dịch mủ lây lan sang các hốc xoang lân cận.

Bệnh thường được chia làm hai giai đoạn chính với những đặc điểm riêng biệt:

• Giai đoạn cấp tính: Các triệu chứng thường xuất hiện rầm rộ, đột ngột. Mặc dù gây đau nhức dữ dội nhưng nếu bà con phát hiện sớm và xử lý đúng hướng, khả năng hồi phục niêm mạc xoang là rất cao.
• Giai đoạn mãn tính: Đây là hệ quả của việc viêm nhiễm kéo dài (trên 12 tuần). Lúc này, các triệu chứng có thể không quá dữ dội nhưng lại dai dẳng, khó điều trị và dễ tái phát khi thời tiết thay đổi hoặc cơ thể suy yếu.

[Image of the human paranasal sinuses]

Dấu hiệu nhận biết viêm đa xoang bà con cần lưu tâm

So với viêm xoang đơn thuần, viêm đa xoang mang lại cảm giác khó chịu gấp nhiều lần do diện tích niêm mạc bị tổn thương rộng lớn hơn. Bà con nên chú ý nếu thấy cơ thể xuất hiện các biểu hiện sau:

• Đau nhức lan tỏa: Cảm giác đau và áp lực nặng nề xuất hiện đồng thời ở vùng trán, dọc sống mũi, hai bên má và sâu trong hốc mắt. Cơn đau thường tăng lên khi bà con cúi người hoặc thay đổi tư thế đầu.
• Nghẹt mũi, chảy dịch: Mũi luôn trong tình trạng bít tắc, khó thở. Dịch mũi thường đặc, có màu vàng hoặc xanh, đôi khi có mùi hôi khó chịu do mủ tích tụ lâu ngày.
• Chảy dịch mũi sau: Dịch viêm không chảy ra ngoài mà chảy xuống cổ họng, gây ra tình trạng vướng víu, khiến bà con phải khạc nhổ liên tục, dẫn đến viêm họng và ho kéo dài.
• Ảnh hưởng đến khứu giác và hơi thở: Khả năng ngửi mùi giảm sút đáng kể, thậm chí mất khứu giác tạm thời. Bên cạnh đó, tình trạng viêm nhiễm khiến hơi thở có mùi hôi, làm bà con mất tự tin trong giao tiếp.
• Các triệu chứng toàn thân: Nhức đầu triền miên, sưng đau vùng cổ, đôi khi sốt nhẹ và cơ thể luôn trong trạng thái lờ đờ, thiếu sức sống.

Nguyên nhân gây ra tình trạng viêm đa hốc xoang

Việc xác định đúng nguyên nhân là bước đầu tiên và quan trọng nhất để tìm ra giải pháp phù hợp. Theo quan sát của chúng tôi, viêm đa xoang thường xuất phát từ các yếu tố sau:

• Nhiễm khuẩn và Virus: Đây là nguyên nhân phổ biến nhất. Các loại vi khuẩn như Streptococcus pneumoniae xâm nhập vào hốc xoang gây sưng nề và ứ đọng dịch mủ.
• Cơ địa dị ứng: Những người thường xuyên bị viêm mũi dị ứng với phấn hoa, bụi bẩn, nấm mốc có nguy cơ cao bị viêm đa xoang do niêm mạc mũi luôn trong trạng thái kích ứng, dễ nhiễm trùng.
• Cấu trúc mũi bất thường: Lệch vách ngăn mũi hoặc sự xuất hiện của các polyp mũi làm cản trở quá trình dẫn lưu dịch, tạo điều kiện cho vi khuẩn sinh sôi.
• Thói quen sinh hoạt và môi trường: Hút thuốc lá thường xuyên, làm việc trong môi trường ô nhiễm hoặc lạm dụng thuốc kháng sinh, thuốc nhỏ mũi không theo chỉ dẫn của bác sĩ cũng làm suy yếu hệ thống phòng thủ của xoang.
• Yếu tố di truyền: Một số trường hợp có cấu tạo hốc xoang hẹp bẩm sinh hoặc niêm mạc nhạy cảm hơn người bình thường.

Biến chứng nguy hiểm nếu chủ quan không điều trị

Phòng khám Đỗ Minh Đường thường xuyên tiếp nhận những trường hợp bà con để bệnh kéo dài quá lâu dẫn đến những biến chứng rất đáng tiếc. Viêm đa xoang không đơn thuần là hắt hơi, sổ mũi mà có thể gây ra:

“Viêm đa xoang nếu không được xử lý kịp thời, ổ viêm có thể lây lan sang các cơ quan lân cận, đe dọa trực tiếp đến thị lực và hệ thần kinh trung ương.”

• Biến chứng tại mắt: Viêm ổ mắt, áp xe mí mắt, thậm chí là viêm dây thần kinh thị giác gây mù lòa nếu vi khuẩn tấn công từ xoang trán và xoang sàng.
• Biến chứng đường hô hấp: Dịch mủ chứa vi khuẩn chảy xuống họng gây viêm họng mãn tính, viêm amidan, viêm thanh quản, thậm chí là viêm phổi.
• Biến chứng nội sọ: Đây là biến chứng nặng nề nhất, bao gồm viêm màng não, áp xe não, có thể gây nguy hiểm đến tính mạng.
• Ảnh hưởng thần kinh: Gây viêm dây thần kinh ngoại biên, dẫn đến các triệu chứng như liệt mặt, méo miệng hoặc yếu nửa người.

Các phương pháp can thiệp viêm đa xoang hiện nay

Tùy vào mức độ nặng nhẹ và cơ địa của mỗi người mà các chuyên gia sẽ đưa ra những hướng xử lý khác nhau. Dưới đây là các phương pháp phổ biến mà bà con có thể tham khảo:

1. Can thiệp bằng Tây y

Phương pháp này thường tập trung vào việc giảm nhanh triệu chứng và tiêu diệt tác nhân gây nhiễm khuẩn:

• Sử dụng thuốc: Các loại thuốc kháng sinh (như Amoxicillin), thuốc chống viêm (Medrol), thuốc kháng Histamin (Loratadin) hoặc các loại thuốc xịt thông mũi thường được chỉ định để giảm sưng và dẫn lưu mủ.
• Phẫu thuật: Khi thuốc không còn hiệu quả hoặc có cấu trúc bất thường (polyp, lệch vách ngăn), bác sĩ có thể chỉ định phẫu thuật nội soi xoang (FESS), mổ Caldwell hoặc nạo xoang để khai thông đường thở.

2. Hướng điều trị theo Y học cổ truyền (Đông y)

Đông y nhìn nhận viêm đa xoang là do sự mất cân bằng âm dương, tạng phủ (thường là Phế, Tỳ, Thận) suy yếu khiến ngoại tà (phong, hàn, thấp, nhiệt) xâm nhập. Bà con có thể tham khảo một số bài thuốc thảo dược phổ biến:

• Bài thuốc cho thể nhiệt (đau đầu, dịch hôi): Kết hợp các vị như Kim ngân hoa, Hoàng cầm, Tân di, Cúc hoa… giúp thanh nhiệt, giải độc và thông khiếu.
• Bài thuốc cho thể hư (mệt mỏi, thở dốc): Dùng Đảng sâm, Hoàng kỳ, Bạch truật… để bồi bổ chính khí, tăng cường sức đề kháng cho niêm mạc xoang.

3. Mẹo dân gian hỗ trợ tại nhà

Với những trường hợp nhẹ, bà con có thể áp dụng các mẹo đơn giản để cảm thấy dễ chịu hơn:

• Cây cỏ hôi (cây cứt lợn): Sử dụng nước sắc hoặc hãm từ lá cây này uống hàng ngày giúp làm sạch dịch mũi và kháng viêm tự nhiên.
• Sử dụng tỏi và muối: Nước cốt tỏi pha loãng với nước muối sinh lý dùng để nhỏ mũi có tác dụng sát khuẩn rất tốt nhờ hoạt chất Allicin.
• Hạt gấc ngâm rượu: Dùng rượu hạt gấc đã sao vàng hạ thổ bôi bên ngoài vùng xoang đau nhức giúp giảm sưng nề và giảm đau hiệu quả.

Lời khuyên từ Đỗ Minh Đường để sống khỏe cùng viêm đa xoang

Bên cạnh việc tuân thủ lộ trình điều trị, bà con cần xây dựng một lối sống khoa học để bảo vệ hệ hô hấp của mình:

• Luôn giữ ấm vùng cổ, ngực và mũi, nhất là khi thời tiết chuyển lạnh hoặc khi nằm điều hòa.
• Vệ sinh mũi họng hàng ngày bằng nước muối sinh lý để loại bỏ bụi bẩn và dịch nhầy dư thừa.
• Uống đủ nước, bổ sung rau xanh và trái cây giàu Vitamin C để nâng cao hệ miễn dịch.
• Đeo khẩu trang khi đi ra ngoài hoặc khi tiếp xúc với môi trường nhiều khói bụi, hóa chất.
• Tuyệt đối không tự ý mua thuốc kháng sinh hoặc các loại thuốc xịt có chứa corticoid khi chưa có chỉ định vì dễ gây tác dụng phụ và làm bệnh nặng hơn.

Viêm đa xoang là một hành trình điều trị cần sự kiên trì. Bà con không nên quá lo lắng nhưng cũng tuyệt đối không được chủ quan. Nếu thấy các triệu chứng không thuyên giảm hoặc có dấu hiệu nặng lên, hãy tìm đến các cơ sở y tế uy tín để được thăm khám kịp thời.

Hy vọng những chia sẻ trên đây của Phòng khám Đỗ Minh Đường đã giúp bà con có cái nhìn rõ nét hơn về căn bệnh viêm đa xoang. Chúc bà con sớm cải thiện được tình trạng sức khỏe và luôn hít thở một cách nhẹ nhàng nhất!