Hội chứng thận hư nhiễm mỡ: 4 triệu chứng và 4 mẹo hỗ trợ tại nhà

Hội chứng thận hư nhiễm mỡ không chỉ là câu chuyện của những chỉ số xét nghiệm khô khan, mà là nỗi lo canh cánh của bà con khi thấy cơ thể bỗng nhiên phù nề, mệt mỏi kéo dài. Tại Phòng khám Đỗ Minh Đường, chúng tôi thấu hiểu rằng mỗi sự thay đổi nhỏ trong nước tiểu hay cảm giác chán ăn đều là tiếng cầu cứu từ tạng Thận, đòi hỏi một sự thấu hiểu tường tận để chăm sóc đúng cách và bền vững.

Hội chứng thận hư nhiễm mỡ là gì và cơ chế hình thành

Hội chứng thận hư nhiễm mỡ là thuật ngữ y khoa dùng để chỉ tình trạng xuất hiện mỡ trong nước tiểu, đi kèm với các biến đổi đặc trưng như tăng lipid máu, xuất hiện đạm (protein) trong nước tiểu và giảm lượng protein trong máu. Đây thường là hậu quả của những tổn thương tại chức năng lọc của cầu thận hoặc do các rối loạn chuyển hóa khác trong cơ thể gây ra.

Về cơ chế, khi màng lọc cầu thận bị tổn thương, lượng protein (chủ yếu là albumin) vốn dĩ phải được giữ lại trong máu lại bị rò rỉ và thoát ra ngoài qua đường nước tiểu. Khi đạm trong máu xuống thấp, áp lực keo để giữ nước trong mạch máu bị suy giảm, dẫn đến nước thoát ra ngoài kẽ bào gây nên tình trạng phù. Đồng thời, cơ thể phản ứng lại bằng cách tăng tổng hợp lipoprotein, dẫn đến tình trạng tăng mỡ máu và xuất hiện mỡ trong nước tiểu.

Đọc ngay: Truyền albumin trong hội chứng thận hư và các lưu ý quan trọng bà con cần biết để đảm bảo an toàn trong quá trình điều trị.

Phân loại nguyên nhân gây bệnh thường gặp

Dựa trên nguồn gốc khởi phát, chúng tôi chia hội chứng này thành hai dạng chính để bà con dễ dàng theo dõi:

1. Hội chứng thận hư nhiễm mỡ nguyên phát

Đây là trường hợp bệnh lý sinh ra do chính những tổn thương trực tiếp tại đơn vị thận, bao gồm:

• Chứng viêm cầu thận màng.
• Xơ hóa cầu thận ổ đoạn.
• Viêm cầu thận màng tăng sinh và các tổn thương cầu thận khác.

2. Hội chứng thận hư nhiễm mỡ thứ phát

Bệnh khởi phát như một hệ lụy từ các vấn đề sức khỏe khác hoặc tác động từ môi trường bên ngoài:

• Bệnh lý hệ thống: Lupus ban đỏ hệ thống, viêm mạch máu, u hạt Wegener…
• Rối loạn chuyển hóa: Điển hình là biến chứng từ đái tháo đường type 2.
• Tác dụng phụ của thuốc: Sử dụng quá đà các loại thuốc kháng viêm không steroid (NSAIDs), lithium hoặc một số loại thuốc kháng sinh, thuốc điều trị chuyên khoa khác.
• Nhiễm độc và dị ứng: Tiếp xúc với kim loại nặng (thủy ngân, muối vàng), phản ứng với nọc ong, nọc rắn.
• Yếu tố di truyền và nhiễm trùng: Các hội chứng bẩm sinh hoặc hệ quả từ viêm gan B, C, giang mai, nhiễm ký sinh trùng.

Nhận biết triệu chứng điển hình qua quan sát hằng ngày

Bà con có thể sớm nhận diện hội chứng thận hư nhiễm mỡ thông qua các biểu hiện rõ rệt sau đây:

• Phù nề: Đây là dấu hiệu dễ thấy nhất. Nước tích tụ khiến tay, chân, mí mắt hoặc mặt bị sưng mọng. Trong trường hợp nặng, tình trạng phù có thể xuất hiện toàn thân, gây cảm giác nặng nề, khó vận động.
• Thay đổi tính chất nước tiểu: Lượng nước tiểu hằng ngày thường ít đi do chức năng lọc suy giảm. Nước tiểu có màu vàng đậm, sánh, cô đặc và đôi khi có thể quan sát thấy hiện tượng có bọt lâu tan (do chứa nhiều đạm).
• Cơ thể suy nhược: Người bệnh thường xuyên cảm thấy mệt mỏi, chán ăn, ăn không ngon miệng. Tình trạng này kéo dài dẫn đến sụt cân, thiếu hụt dinh dưỡng và suy giảm sức đề kháng nghiêm trọng.

Những biến chứng nguy hiểm nếu không can thiệp kịp thời

Chúng tôi luôn nhắc nhở bà con rằng thận là cơ quan bài tiết chủ chốt, bất kỳ tổn thương nào tại đây nếu để kéo dài đều có thể dẫn đến những hệ lụy khó lường:

• Tổn thương thận cấp và mãn tính: Bệnh tái phát thường xuyên sẽ phá hủy dần cấu trúc thận, dẫn đến suy thận nặng, bắt buộc phải thực hiện chạy thận nhân tạo hoặc ghép thận để duy trì sự sống.
• Rối loạn đông máu: Việc thất thoát các protein có chức năng chống đông máu qua nước tiểu khiến máu dễ bị vón cục trong tĩnh mạch, gây tắc nghẽn tuần hoàn và nguy hiểm đến tính mạng.
• Biến chứng tim mạch: Chỉ số mỡ máu (Triglycerid và Cholesterol) tăng cao kéo dài là “thủ phạm” gây xơ vữa động mạch, cao huyết áp và các bệnh lý về cơ tim.
• Nhiễm trùng: Người bệnh dễ bị viêm phúc mạc, viêm mô tế bào do hệ miễn dịch bị suy yếu khi mất đi lượng lớn kháng thể qua đường tiểu.

Hỗ trợ cải thiện triệu chứng bằng thảo dược dân gian tại nhà

Trong y học cổ truyền, việc tận dụng các vị thuốc nam lành tính có thể giúp hỗ trợ thanh nhiệt, lợi thủy và bồi bổ chức năng thận rất tốt. Bà con có thể tham khảo một số mẹo phổ biến sau:

• Rau diếp cá: Có tính mát, giúp giải độc và thông tiểu hiệu quả. Bà con dùng lá diếp cá khô sắc nước uống hằng ngày để cải thiện tình trạng phù nề.
• Râu ngô (Râu bắp): Đây là vị thuốc lợi tiểu kinh điển, giúp làm mát cơ thể và điều hòa huyết áp. Sắc một nắm râu ngô tươi với nước uống thay trà hằng ngày.
• Rễ cây tầm xoong: Giúp hỗ trợ phục hồi chức năng thận. Dùng rễ tươi hoặc khô sắc nước uống 2-3 lần mỗi ngày.
• Sơn dược (Khoai mài): Vị thuốc này rất tốt trong việc bồi bổ tỳ thận. Có thể kết hợp sơn dược cùng hạt sen, đậu cove nấu thành món ăn hằng ngày để nâng cao thể trạng.

Cảnh báo an toàn: Các mẹo dân gian chỉ mang tính chất hỗ trợ. Những người có cơ địa quá nhạy cảm, phụ nữ mang thai hoặc người đang trong giai đoạn suy thận nặng cần tham khảo ý kiến chuyên gia trước khi áp dụng để đảm bảo không gây quá tải cho thận.

Chế độ dinh dưỡng và lối sống cho người bệnh thận

Chế độ ăn uống đóng vai trò sống còn trong việc kiểm soát hội chứng thận hư nhiễm mỡ. Phòng khám Đỗ Minh Đường khuyên bà con nên tuân thủ các nguyên tắc sau:

• Kiểm soát lượng muối: Ăn nhạt là ưu tiên hàng đầu. Chỉ nên dùng tối đa 1-2g muối/ngày để giảm áp lực cho thận và hạn chế tình trạng phù.
• Cân bằng lượng đạm: Bổ sung đạm chất lượng cao từ thịt nạc, cá, trứng, sữa nhưng phải phù hợp với mức độ thất thoát đạm qua nước tiểu theo chỉ dẫn của bác sĩ.
• Cắt giảm chất béo: Hạn chế tối đa mỡ động vật, nội tạng (gan, tim, lòng). Thay thế bằng dầu thực vật như dầu oliu, dầu vừng.
• Uống nước đúng cách: Bổ sung đủ nước lọc và nước ép trái cây để hỗ trợ đào thải độc tố, nhưng không nên uống quá nhiều một lúc khi đang bị phù nặng.
• Vận động nhẹ nhàng: Tập thể dục phù hợp với sức khỏe như đi bộ, yoga giúp tăng cường lưu thông khí huyết và duy trì cân nặng ổn định.

Hội chứng thận hư nhiễm mỡ là một bệnh lý phức tạp, đòi hỏi sự kiên trì trong cả điều trị lẫn chăm sóc hằng ngày. Bà con không nên chủ quan trước những dấu hiệu nhỏ nhất. Việc thăm khám định kỳ và thực hiện các xét nghiệm máu, nước tiểu là cách tốt nhất để bảo vệ “nhà máy lọc máu” của cơ thể trước những biến chứng nguy hiểm.