9 thực phẩm giúp giảm ho nhanh và danh sách món cần kiêng khem

Những cơn ho dai dẳng không chỉ gây mệt mỏi, đau rát cổ họng mà còn là nỗi ám ảnh mỗi khi đêm về khiến bà con mất ngủ, suy nhược cơ thể. Bên cạnh việc tìm đúng phương pháp khắc phục, việc thấu hiểu bị ho kiêng ăn gì và nên bổ sung thực phẩm nào chính là “chìa khóa vàng” giúp xoa dịu niêm mạc họng và hỗ trợ cơ thể phục hồi nhanh chóng từ bên trong.

Vì sao chế độ ăn uống lại quyết định tốc độ dứt cơn ho?

Trong y học cổ truyền, ho thường liên quan đến sự rối loạn chức năng của tạng Phế (phổi). Khi Phế khí bị kích thích bởi các yếu tố bên ngoài hoặc do nội tại cơ thể mất cân bằng, phản xạ ho sẽ xuất hiện để tống khứ dị vật và đờm nhớt. Tuy nhiên, nếu bà con nạp vào những thực phẩm không phù hợp, vô tình chúng ta đang “tiếp tay” cho các tác nhân gây viêm phát triển mạnh hơn.

Việc điều chỉnh thực đơn hàng ngày mang lại những lợi ích thiết thực mà bà con có thể cảm nhận rõ rệt:

• Làm dịu niêm mạc họng: Giảm cảm giác ngứa ngáy, châm chích – thủ phạm chính gây ra các cơn ho khan, ho kịch liệt.
• Kiểm soát chất nhầy: Giúp đờm loãng hơn, dễ khạc ra ngoài thay vì đóng đặc gây vướng víu, khó thở.
• Củng cố chính khí: Cung cấp năng lượng để hệ miễn dịch tự thân có đủ sức chống chọi lại vi khuẩn, virus xâm nhập.
• Phòng ngừa biến chứng: Hạn chế tình trạng viêm nhiễm lan rộng xuống phế quản hay phổi do tích tụ độc tố từ thực phẩm xấu.

Bị ho kiêng ăn gì để tránh kích ứng cổ họng?

Ông cha ta thường có câu “Bệnh tòng khẩu nhập”, đối với chứng ho, có những món ăn vốn dĩ rất ngon miệng nhưng lại là “khắc tinh” của cổ họng đang tổn thương. Dưới đây là danh sách những nhóm thực phẩm bà con cần đặc biệt lưu ý kiêng khem:

1. Đồ ăn chiên rán, nhiều dầu mỡ

Các món như gà rán, khoai tây chiên hay thực phẩm xào nấu nhiều mỡ thường gây nóng trong. Lượng dầu mỡ bám lại ở cổ họng không chỉ làm tăng tiết dịch nhầy (đờm) mà còn khiến đờm trở nên đặc, dính, rất khó tống ra ngoài. Điều này khiến bà con càng phải ho mạnh hơn để đẩy đờm, gây trầy xước niêm mạc họng.

2. Sữa và các chế phẩm từ sữa

Dù sữa rất bổ dưỡng nhưng chất casein trong sữa có đặc tính làm tăng độ nhầy. Khi đang bị ho có đờm, việc uống quá nhiều sữa tươi hay ăn phô mai sẽ khiến bà con cảm thấy cổ họng luôn bị vướng, nghẹt thở và muốn ho liên tục để làm sạch đường thở.

3. Gia vị cay nồng và chất kích thích

Ớt, tiêu, mù tạt có tính nóng cực kỳ mạnh. Khi tiếp xúc với vùng họng đang bị viêm đỏ, chúng gây kích ứng trực tiếp, làm bùng phát những cơn ho sặc sụa. Tương tự, rượu bia và thuốc lá làm khô niêm mạc họng, ức chế khả năng tự bảo vệ của đường hô hấp, khiến bệnh tình trở nên dai dẳng, khó dứt.

4. Thực phẩm khô cứng, góc cạnh

Bà con nên tạm xa rời các loại bánh quy giòn, các hạt rang (như hạt hướng dương, hạt bí) hay kẹo cứng. Những mảnh vụn từ thực phẩm này khi đi ngang qua cổ họng giống như những “vật thể lạ” gây cọ xát, làm đau rát và kích hoạt phản xạ ho ngay lập tức.

5. Đồ uống lạnh và nước ngọt có gas

Nước đá hay đồ uống lạnh làm co mạch máu tại chỗ, giảm khả năng đề kháng của vùng họng và tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển. Trong khi đó, lượng đường cao trong nước ngọt lại dễ gây kích ứng viêm và làm tăng phản ứng dị ứng của cơ thể.

Lời khuyên từ ĐMĐ: Bà con nên ghi nhớ rằng niêm mạc họng khi đang ho rất nhạy cảm, chỉ một chút tác động từ thực phẩm quá nóng, quá lạnh hoặc quá khô cũng đủ làm công sức giữ gìn bấy lâu đổ sông đổ bể.

Bị ho nên ăn gì để nhanh phục hồi sức khỏe?

Thay vì những món ăn gây hại, bà con hãy ưu tiên lựa chọn những loại thực phẩm có tính kháng viêm tự nhiên, giúp nhuận phế và hỗ trợ làm tan đờm hiệu quả.

1. Mật ong và Gừng – Bộ đôi “vàng” cho họng

Mật ong được ví như một loại “kháng sinh tự nhiên” có khả năng bao phủ và làm dịu vùng họng bị tổn thương. Khi kết hợp với gừng có tính ấm, nó giúp tán hàn, thông mạch và giảm ho rõ rệt, đặc biệt là các cơn ho về đêm do nhiễm lạnh.

2. Các món ăn dạng lỏng, ấm nóng

Súp gà, cháo hành, canh rau củ nên là ưu tiên hàng đầu trong thực đơn. Độ ấm từ thức ăn giúp giãn mạch, làm loãng dịch nhầy và giảm cảm giác khô rát. Bà con nên cho thêm một ít hành lá, tía tô vào cháo – đây là những vị thảo dược giúp giải cảm, hạ khí rất tốt cho người đang ho.

3. Trái cây giàu Vitamin C và mọng nước

Cam, chanh, bưởi hay quả lê đều là những lựa chọn tuyệt vời. Vitamin C giúp tăng cường hệ miễn dịch, trong khi lượng nước dồi dào trong trái cây giúp bù đắp lại lượng nước mất đi do cơ thể mệt mỏi hoặc sốt nhẹ (nếu có).

4. Tỏi và các loại rau xanh

Trong tỏi chứa hoạt chất Allicin có tác dụng diệt khuẩn mạnh. Việc bổ sung tỏi vào các món ăn hàng ngày không chỉ giúp món ăn thơm ngon mà còn hỗ trợ tiêu diệt các tác nhân gây viêm đường hô hấp. Rau xanh như bông cải, rau bina cũng cung cấp khoáng chất thiết yếu để cơ thể nhanh lấy lại sức.

5. Quả lê hấp đường phèn

Đây là bài thuốc dân gian cực kỳ lành tính và hiệu quả. Lê có tính mát, vị ngọt, tác dụng thanh nhiệt, tiêu đờm. Khi hấp lê với một chút đường phèn hoặc mật ong, bà con sẽ có một món ăn vừa ngon vừa giúp nhuận phổi, giảm ho cực tốt cho cả người già và trẻ nhỏ.

Nguyên tắc “vàng” trong sinh hoạt cho người bị ho

Chế độ dinh dưỡng đúng thôi chưa đủ, để sớm dứt điểm tình trạng ho hắng, anh chị em và bà con cần chú ý thêm một số nguyên tắc trong sinh hoạt hằng ngày:

• Giữ ấm cơ thể: Đặc biệt là vùng cổ, ngực và gan bàn chân vào sáng sớm và buổi đêm.
• Vệ sinh mũi họng thường xuyên: Súc miệng bằng nước muối sinh lý hàng ngày để loại bỏ vi khuẩn tích tụ ở vòm họng.
• Uống nước ấm: Hãy tập thói quen uống nước ấm từng ngụm nhỏ suốt cả ngày để họng luôn được giữ ẩm, tránh bị khô.
• Chia nhỏ bữa ăn: Nếu ho nhiều gây buồn nôn hoặc chán ăn, hãy chia nhỏ thực đơn thành nhiều bữa để cơ thể dễ hấp thu mà không gây áp lực lên thực quản.
• Nghỉ ngơi điều độ: Tránh làm việc quá sức hoặc thức khuya, vì chính khí suy yếu sẽ khiến bệnh kéo dài dai dẳng.

Mỗi người có một cơ địa và tình trạng bệnh lý khác nhau, do đó kết quả sau khi điều chỉnh chế độ ăn uống cũng sẽ có sự khác biệt. Nếu tình trạng ho kéo dài kèm theo các dấu hiệu bất thường như sốt cao, ho ra máu hoặc khó thở, bà con không nên chủ quan mà cần tìm đến các cơ sở y tế để được thăm khám kịp thời.

Hy vọng những chia sẻ trên đây của phòng khám Đỗ Minh Đường đã giúp bà con giải đáp được thắc mắc bị ho kiêng ăn gì và nên bổ sung gì. Việc kiên trì duy trì một lối sống khoa học và thực đơn lành mạnh chính là cách tốt nhất để bảo vệ “lá phổi” và sức khỏe của chính mình.

Lưu ý quan trọng: Các mẹo dân gian và hướng dẫn dinh dưỡng trên chỉ mang tính chất tham khảo cho các trường hợp ho nhẹ hoặc hỗ trợ chăm sóc tại nhà. Những người có tiền sử dị ứng thực phẩm hoặc đang điều trị các bệnh lý nền cần thận trọng và hỏi ý kiến chuyên gia trước khi áp dụng.