5 nguyên nhân thoát vị đĩa đệm cổ gây đau đầu và 4 cách điều trị

Nhiều bà con khi thấy xuất hiện những cơn đau đầu dai dẳng thường chỉ nghĩ đến việc thay đổi thời tiết hoặc làm việc căng thẳng, mà không ngờ rằng thủ phạm thực sự lại nằm ở vùng cổ. Thực tế, tình trạng thoát vị đĩa đệm cổ gây đau đầu là dấu hiệu cảnh báo khối nhân nhầy đã chèn ép nghiêm trọng lên hệ thống thần kinh và mạch máu nuôi não, nếu không được nhận diện đúng cách sẽ rất dễ dẫn đến những biến chứng nguy hiểm về vận động.

Giải mã hiện tượng thoát vị đĩa đệm cổ gây đau đầu

Thoát vị đĩa đệm cột sống cổ là tình trạng bao xơ bên ngoài đĩa đệm bị rách hoặc nứt, khiến nhân nhầy bên trong thoát ra ngoài, xâm lấn vào ống sống. Theo góc nhìn y học, đây là một bệnh lý xương khớp mãn tính có liên quan chặt chẽ đến quá trình lão hóa tự nhiên của cơ thể. Tuy nhiên, Đỗ Minh Đường chúng tôi nhận thấy ngày càng có nhiều anh chị em trẻ tuổi, đặc biệt là dân văn phòng, mắc phải căn bệnh này do thói quen ngồi sai tư thế hoặc lười vận động.

Thông thường, các vị trí dễ bị tổn thương nhất là đốt sống C3 – C4, C5 – C6 hoặc C6 – C7. Khi các đĩa đệm này “lệch đường ray”, chúng không chỉ gây đau tại chỗ mà còn lan tỏa cơn đau lên vùng đầu thông qua nhiều cơ chế phức tạp.

Tại sao thoát vị ở cổ lại gây đau tận trên đầu?

Bà con cần hiểu rằng vùng cổ là “cầu nối” huyết mạch và thần kinh quan trọng nhất của cơ thể. Khi đĩa đệm bị thoát vị, cơn đau đầu xuất hiện do 5 nguyên nhân chính sau:

• Chèn ép dây thần kinh: Các rễ thần kinh vùng cổ có mối liên hệ mật thiết với các dây thần kinh cảm giác trên da đầu. Khi bị chèn ép, tín hiệu đau sẽ bị dẫn truyền ngược lên phía sau đầu và vùng đỉnh.
• Cản trở lưu thông máu: Khối thoát vị có thể gây áp lực trực tiếp lên động mạch đốt sống – thân nền. Điều này làm giảm lưu lượng máu và oxy cung cấp cho não, dẫn đến những cơn đau đầu vận mạch, chóng mặt.
• Căng thẳng cơ bắp (Co thắt cơ): Để bảo vệ cột sống đang bị tổn thương, các nhóm cơ vùng cổ và vai gáy sẽ tự động co thắt lại. Tình trạng căng cơ kéo dài này tạo áp lực lên hộp sọ, gây ra kiểu đau đầu căng thẳng rất khó chịu.
• Rối loạn chức năng vận động: Khi cổ bị cứng, tầm vận động giảm đi, sự mất cân bằng giữa các nhóm cơ cổ – vai – đầu sẽ kích thích các điểm đau, khiến cơn nhức đầu trở nên trầm trọng hơn mỗi khi bà con xoay người hoặc cúi xuống.
• Phản ứng của hệ thần kinh trung ương: Việc chịu đựng cơn đau mãn tính tại cổ khiến não bộ trở nên nhạy cảm hơn, đôi khi “nhầm lẫn” tín hiệu đau từ cổ là đau phát ra từ vùng đầu.

Những đối tượng dễ gặp tình trạng thoát vị đĩa đệm cổ

Tình trạng này không ngoại trừ một ai, nhưng Đỗ Minh Đường lưu ý một số nhóm đối tượng sau cần đặc biệt cẩn trọng:

• Người cao tuổi: Do quá trình lão hóa tự nhiên, đĩa đệm mất nước và trở nên giòn, dễ vỡ.
• Dân văn phòng: Những người có thói quen ngồi lì một chỗ, cúi đầu xem điện thoại hoặc máy tính trong nhiều giờ liên tục.
• Người lao động nặng: Thường xuyên mang vác vật nặng trên vai, cổ hoặc từng gặp chấn thương, tai nạn lao động, tai nạn giao thông.
• Nhóm đối tượng khác: Người có yếu tố di truyền, dị tật bẩm sinh ở cột sống, người thừa cân béo phì hoặc có thói quen lạm dụng rượu bia, thuốc lá làm đẩy nhanh quá trình thoái hóa.

Cách chẩn đoán chính xác thoát vị đĩa đệm cổ gây đau đầu

Để biết chắc chắn cơn đau đầu của bà con có phải do thoát vị đĩa đệm cổ hay không, việc thăm khám y khoa là vô cùng cần thiết. Hiện nay, có nhiều phương pháp chẩn đoán hiện đại giúp quan sát rõ cấu trúc bên trong cột sống:

• Chụp X-quang: Phương pháp cơ bản giúp xác định những biến đổi về cấu trúc xương, hẹp khe đốt sống hoặc các mỏm xương (gai đôi) chèn ép.
• Chụp cộng hưởng từ (MRI): Đây là “tiêu chuẩn vàng” trong chẩn đoán thoát vị đĩa đệm. Hình ảnh MRI cho thấy chi tiết khối thoát vị chèn ép vào rễ thần kinh hay tủy sống ở mức độ nào.
• Chụp cắt lớp vi tính (CT Scan): Thường được dùng cho những người không thể chụp MRI, giúp quan sát các tổn thương xương và tình trạng vôi hóa dây chằng.

Các phương pháp kiểm soát cơn đau và điều trị hiện nay

Thoát vị đĩa đệm cổ gây đau đầu tuy không đe dọa tính mạng ngay lập tức nhưng nếu để lâu sẽ gây teo tay, yếu chi, thậm chí là bại liệt. Tùy vào mức độ nặng nhẹ mà bà con có thể tiếp cận các hướng điều trị sau:

1. Mẹo giảm đau nhanh tại nhà (Dành cho mức độ nhẹ)

Khi cơn đau đầu và mỏi cổ bùng phát đột ngột, anh chị em có thể áp dụng các cách sau để làm dịu cảm giác khó chịu:

• Nghỉ ngơi tích cực: Tạm dừng mọi công việc, nằm nghỉ trên giường phẳng với một chiếc gối thấp để giảm áp lực lên đốt sống cổ.
• Chườm nóng hoặc chườm lạnh: Nhiệt lạnh giúp giảm sưng viêm cấp tính, trong khi nhiệt nóng (khăn ấm, túi sưởi) giúp giãn cơ và tăng cường máu lên não. Mỗi lần thực hiện khoảng 15 phút.
• Tắm nước ấm: Để tia nước ấm từ vòi hoa sen massage trực tiếp vùng cổ vai gáy sẽ giúp mạch máu giãn nở, giảm đau đầu rất hiệu quả.
• Xoa bóp nhẹ nhàng: Dùng tay massage vùng cơ hai bên cổ và sau gáy để giải tỏa sự căng thẳng của các bó cơ.

2. Sử dụng thuốc Tây y

Thuốc Tây thường được chỉ định để kiểm soát triệu chứng nhanh chóng, giúp người bệnh sớm quay lại sinh hoạt bình thường. Các nhóm thuốc thường dùng bao gồm:

• Thuốc giảm đau thông thường: Phổ biến nhất là Paracetamol để hạ nhiệt cơn đau đầu.
• Thuốc chống viêm không Steroid (NSAIDs): Như Meloxicam, Diclofenac… giúp giảm viêm quanh vùng rễ thần kinh bị chèn ép.
• Thuốc giãn cơ: Giúp xử lý tình trạng cứng cổ, đau đầu do căng cơ.
• Nhóm bổ thần kinh: Các loại Vitamin nhóm B (B1, B6, B12) giúp phục hồi các tổn thương thần kinh và tăng cường lưu thông máu.

Lưu ý: Việc dùng thuốc Tây cần tuân thủ tuyệt đối chỉ định của bác sĩ chuyên khoa. Bà con không nên tự ý mua thuốc về uống dài ngày vì có thể gây hại cho dạ dày, gan và thận.

3. Vật lý trị liệu phục hồi chức năng

Đây là phương pháp điều trị bảo tồn không xâm lấn, được đánh giá cao về độ an toàn. Các phương pháp vật lý trị liệu thường gặp là:

• Điện trị liệu: Sử dụng dòng điện xung để ức chế đường dẫn truyền tín hiệu đau lên não.
• Sóng siêu âm và sóng ngắn: Tác động sâu vào vùng đĩa đệm bị tổn thương, thúc đẩy quá trình trao đổi chất và đào thải các chất gây viêm.
• Vận động trị liệu: Các bài tập kéo giãn cột sống cổ chuyên sâu giúp giải phóng sự chèn ép thần kinh một cách tự nhiên.

4. Can thiệp phẫu thuật

Khi các biện pháp điều trị bảo tồn sau một thời gian dài không mang lại hiệu quả, hoặc người bệnh có dấu hiệu bị liệt, bác sĩ sẽ cân nhắc phẫu thuật. Mục đích là loại bỏ phần đĩa đệm bị thoát vị để giải phóng áp lực thần kinh. Hiện nay có hai kỹ thuật chính là mổ hở truyền thống và mổ nội soi (ít xâm lấn, phục hồi nhanh hơn).

Lời khuyên từ Đỗ Minh Đường để phòng ngừa tái phát

Bệnh xương khớp nói chung và thoát vị đĩa đệm cổ nói riêng “khỏi” hay không phụ thuộc rất nhiều vào ý thức giữ gìn của bà con. Để bảo vệ cột sống và tránh xa những cơn đau đầu, anh chị em cần lưu ý:

• Luôn giữ tư thế thẳng lưng, không cúi quá thấp khi sử dụng điện thoại hoặc máy tính.
• Cứ sau 45 – 60 phút làm việc, nên đứng dậy thực hiện vài động tác xoay cổ, vai nhẹ nhàng.
• Xây dựng chế độ ăn giàu Canxi, Vitamin D và Omega-3 để nuôi dưỡng sụn khớp.
• Duy trì cân nặng hợp lý để giảm tải trọng lên cột sống.

Thoát vị đĩa đệm cổ gây đau đầu là một vấn đề sức khỏe đáng lo ngại, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống. Nếu bà con đang gặp phải những triệu chứng này, đừng chủ quan chịu đựng mà hãy chủ động tìm đến các cơ sở y tế uy tín để được thăm khám và có hướng xử lý kịp thời, tránh những biến chứng đáng tiếc về sau.