Hướng dẫn 2 cách quấn khăn giúp trẻ sơ sinh ngủ ngon chuẩn y khoa

Quấn khăn đúng cách giúp trẻ ngủ ngon, sâu giấc là mong muốn của mọi bậc phụ huynh, nhưng đối với những người lần đầu làm bố mẹ, việc học cách quấn khăn cho bé lại là “một môn học khó nhằn”. Thấu hiểu nỗi lo lắng đó, Đỗ Minh Đường xin chia sẻ những hướng dẫn cụ thể giúp bà con chăm sóc giấc ngủ đầu đời của con yêu một cách an toàn và khoa học nhất.

Trong hành trình nuôi con khôn lớn, giấc ngủ đóng vai trò vô cùng quan trọng đối với sự phát triển trí não và thể chất của trẻ sơ sinh. Việc quấn khăn (swaddling) từ lâu đã được xem là một phương pháp hỗ trợ đắc lực, giúp trẻ cảm thấy an tâm như vẫn còn nằm trong bụng mẹ. Tuy nhiên, quấn sao cho đúng, cho đủ và không gây hại đến hệ xương khớp non nớt của con là điều mà không phải ai cũng nắm vững.

Lợi ích tuyệt vời của việc quấn khăn cho trẻ sơ sinh

Quấn khăn cho trẻ sơ sinh không chỉ là một thói quen truyền thống mà còn được nhiều nghiên cứu khoa học chứng minh về tính hiệu quả. Dưới đây là những lợi ích cốt lõi mà bà con nên biết:

• Giữ ấm cơ thể hiệu quả: Trẻ sơ sinh vừa chào đời có hệ thống điều tiết thân nhiệt chưa ổn định, rất dễ bị lạnh. Môi trường bên ngoài thường thấp hơn nhiều so với nhiệt độ trong tử cung mẹ. Quấn khăn giúp duy trì nhiệt độ cơ thể ổn định, bảo vệ trẻ khỏi tình trạng sốc nhiệt hoặc cảm lạnh.
• Giúp trẻ ngủ ngon và hạn chế giật mình: Trẻ thường có phản xạ Moro (phản xạ giật mình) khiến đôi tay vung lên đột ngột làm con thức giấc và quấy khóc. Khăn quấn giúp giữ đôi tay trẻ ổn định, tạo cảm giác được bao bọc, từ đó giảm căng thẳng não bộ và giúp con chìm vào giấc ngủ sâu hơn.
• Hỗ trợ bố mẹ trong việc bế trẻ: Khi được quấn gọn gàng, trẻ sẽ bớt giãy giụa tay chân, giúp bố mẹ dễ dàng bế ẵm con một cách chắc chắn và an toàn. Điều này cũng hạn chế việc làn da mỏng manh của bé bị cọ xát với quần áo của người lớn gây tổn thương.
• Giảm nguy cơ đột tử (SIDS): Quấn khăn đúng cách giúp cố định tư thế nằm ngửa của trẻ, hạn chế việc trẻ tự lật úp hoặc kéo chăn, đồ chơi che kín mặt gây cản trở đường hô hấp.
• Ổn định đồng hồ sinh học: Thói quen quấn khăn mỗi khi đi ngủ sẽ hình thành phản xạ có điều kiện, giúp trẻ nhận biết tín hiệu đã đến giờ đi ngủ, từ đó thiết lập nhịp sinh học khoa học ngay từ nhỏ.

Tác hại khó lường khi quấn khăn sai cách

Dù mang lại nhiều lợi ích, nhưng nếu bà con thực hiện không đúng kỹ thuật, việc quấn khăn có thể phản tác dụng và gây nguy hiểm cho con:

• Tăng nguy cơ viêm phổi, viêm phế quản: Nhiều mẹ có thói quen quấn quá dày hoặc quấn cả trong mùa hè nóng bức. Điều này khiến mồ hôi không thoát ra được, thấm ngược lại cơ thể làm trẻ bị lạnh và dẫn đến các bệnh về đường hô hấp.
• Ảnh hưởng đến hệ xương khớp: Nếu quấn khăn quá chặt ở phần chân và hông, trẻ dễ gặp phải tình trạng loạn sản xương hông hoặc trật khớp. Hệ xương của trẻ sơ sinh rất mềm, mọi sự gò bó quá mức đều có thể để lại di chứng về vóc dáng và khả năng vận động sau này.
• Gây bí bách, khó chịu: Quấn khăn quá chặt ở vùng ngực có thể khiến trẻ khó thở, quấy khóc nhiều hơn do cảm giác bị gò bó.

Hướng dẫn chi tiết 2 cách quấn khăn giúp bé ngủ sâu giấc

Để giúp bà con dễ dàng thực hiện tại nhà, Đỗ Minh Đường xin hướng dẫn 2 kỹ thuật quấn khăn phổ biến và an toàn nhất hiện nay:

1. Kỹ thuật quấn khăn kiểu nhộng tằm (Kén)

Đây là cách quấn giúp xoa dịu cảm giác lo lắng, cực kỳ hiệu quả để giữ ấm vào mùa đông hoặc dành cho những bé thường xuyên bị giật mình.

Cách thực hiện:

1. Bước 1: Chuẩn bị một tấm khăn vuông hoặc hình chữ nhật lớn, chất liệu cotton thoáng mát. Trải rộng khăn trên một mặt phẳng theo hình thoi.
2. Bước 2: Gấp góc trên cùng của hình thoi xuống khoảng 15-20cm. Đặt bé nằm lên khăn sao cho phần cổ của con nằm ngay sát nếp gấp.
3. Bước 3: Đặt tay phải của bé xuôi theo thân mình. Kéo góc khăn bên trái phủ qua người bé, luồn nếp khăn vào dưới mông hoặc lưng bên phải để cố định.
4. Bước 4: Gấp phần đuôi khăn phía dưới chân ngược lên trên ngực (lưu ý để chân bé có không gian cử động thoải mái).
5. Bước 5: Đặt tay trái của bé xuôi theo thân. Kéo góc khăn bên phải còn lại phủ qua người và gài vào phía dưới lưng bên trái để hoàn thiện.

2. Kỹ thuật quấn khăn kiểu vòng tay mẹ

Kiểu quấn này tạo ra một “chiếc ổ” ấm áp, phù hợp với những trẻ không thích cảm giác bị bó buộc hoàn toàn hoặc dành cho các bé hay nằm nghiêng.

Cách thực hiện:

1. Bước 1: Sử dụng một chiếc khăn lớn, cuộn chéo khăn theo chiều dài để tạo thành một “con sâu” dài và chắc chắn.
2. Bước 2: Uốn cuộn khăn thành hình chữ U (giống như một chiếc ổ nhỏ).
3. Bước 3: Đặt bé nằm vào giữa chữ U. Một phần khăn sẽ kê dưới đầu làm gối, hai phần thân khăn sẽ ôm sát vào hai bên hông của con. Cách này tạo áp lực nhẹ nhàng lên cơ thể trẻ, mang lại cảm giác an toàn như đang được mẹ ôm ấp.

Những lưu ý “vàng” bố mẹ cần nhớ khi quấn khăn cho con

Bà con cần lưu ý một số nguyên tắc dưới đây để đảm bảo việc quấn khăn phát huy tối đa hiệu quả mà không gây hại cho sức khỏe của bé:

Lời khuyên từ chuyên gia: Việc quấn khăn không nên thực hiện 24/24. Hãy để trẻ có khoảng thời gian tự do vận động tay chân để phát triển xúc giác và cơ bắp một cách tự nhiên.

• Độ chặt vừa phải: Sau khi quấn, bà con nên kiểm tra bằng cách luồn 2-3 ngón tay vào giữa ngực bé và khăn. Nếu luồn vào dễ dàng nghĩa là độ chặt vừa đủ. Phần chân phải được để lỏng để bé có thể co duỗi thoải mái.
• Thời điểm ngưng quấn khăn: Đa số trẻ chỉ cần quấn khăn đến khoảng 2 tháng tuổi. Khi trẻ bắt đầu có dấu hiệu biết lật, bà con nên ngưng việc quấn khăn hoàn toàn để tránh nguy cơ trẻ bị lật úp mà không thể dùng tay chống đỡ.
• Kiểm tra nhiệt độ phòng: Nhiệt độ lý tưởng nhất là khoảng 25-26 độ C. Không nên mặc quá nhiều quần áo bên trong khăn quấn. Nếu thấy trẻ đổ mồ hôi đầu, má đỏ hoặc thở nhanh, bà con cần nới lỏng khăn ngay lập tức.
• Luôn đặt trẻ nằm ngửa: Đây là quy tắc sống còn. Tuyệt đối không đặt trẻ nằm sấp hoặc nằm nghiêng khi đang được quấn khăn vì sẽ làm tăng nguy cơ ngạt thở.
• Lựa chọn chất liệu: Nên ưu tiên vải sợi tre (bamboo) hoặc cotton 100%. Những chất liệu này có độ thấm hút tốt, mềm mại và không gây kích ứng cho làn da mỏng manh của trẻ sơ sinh.

Mẹo giúp trẻ ngủ ngon hơn kết hợp cùng quấn khăn

Bên cạnh việc quấn khăn đúng kỹ thuật, bà con có thể áp dụng thêm một số mẹo nhỏ dưới đây để con yêu có giấc ngủ tròn đầy:

• Vệ sinh cơ thể trước khi ngủ: Lau người hoặc tắm cho bé bằng nước ấm giúp cơ thể thư giãn, khí huyết lưu thông, con sẽ dễ đi vào giấc ngủ hơn.
• Tạo môi trường ngủ lý tưởng: Ánh sáng trong phòng nên để ở mức dịu nhẹ, tránh tiếng ồn quá lớn. Có thể sử dụng “tiếng ồn trắng” (white noise) để giúp con dễ ngủ.
• Massage nhẹ nhàng: Trước khi quấn khăn, mẹ có thể massage nhẹ vùng lưng, tay chân để con cảm thấy thoải mái nhất.
• Cho bú đủ trước khi ngủ: Một chiếc bụng no sẽ giúp con không bị thức giấc giữa chừng vì đói.

Việc quấn khăn cho trẻ sơ sinh là cả một nghệ thuật đòi hỏi sự kiên nhẫn và tỉ mỉ của những người làm cha mẹ. Hy vọng với những chia sẻ trên từ Đỗ Minh Đường, bà con đã có thêm kiến thức để chăm sóc giấc ngủ cho con yêu một cách tốt nhất. Nếu thấy trẻ có các biểu hiện bất thường như quấy khóc dữ dội kèm sốt hoặc khó thở, bà con nên đưa con đến các cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám kịp thời.

Lưu ý: Mọi hướng dẫn trên đây mang tính chất tham khảo chung. Mỗi trẻ có một cơ địa và sở thích khác nhau, bà con hãy quan sát phản ứng của con để điều chỉnh sao cho phù hợp nhất.

Mong rằng những kiến thức này sẽ đồng hành cùng bà con trong hành trình nuôi con khỏe mạnh, bình an.

Đỗ Minh Đường luôn sẵn sàng lắng nghe và chia sẻ cùng bà con. Nếu cần tìm hiểu thêm về cách chăm sóc sức khỏe cho mẹ và bé theo Y học cổ truyền, bà con có thể theo dõi thêm các bài viết chia sẻ tiếp theo của chúng tôi.

“`