4 hậu quả khi mẹ bầu mất ngủ và cách khắc phục an toàn giúp bé khỏe

Nhiều chị em khi mang thai thường chủ quan cho rằng mất ngủ chỉ là chuyện hiển nhiên của kỳ tam cá nguyệt, nhưng thực tế, những đêm trằn trọc không chỉ bào mòn sức khỏe của mẹ mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của thiên thần nhỏ trong bụng. Hiểu rõ nỗi lo lắng này, Đỗ Minh Đường xin chia sẻ những kiến thức khoa học và góc nhìn y học cổ truyền giúp bà con nắm lòng mức độ nguy hiểm cũng như cách lấy lại giấc ngủ ngon để mẹ khỏe, bé thông minh.

Mất ngủ khi mang thai: Nỗi lo không của riêng chị em nào

Mất ngủ có thể xảy ra ở bất kỳ đối tượng nào, trong đó mất ngủ khi mang thai là tình trạng phổ biến rất hay xảy ra. Tại phòng khám Đỗ Minh Đường, chúng tôi tiếp nhận không ít trường hợp chị em mang thai đến thăm khám trong tình trạng lờ đờ, mệt mỏi vì cả đêm không thể chợp mắt. Tình trạng này thường biểu hiện qua việc khó đi vào giấc ngủ, ngủ không sâu giấc, dễ giật mình tỉnh giấc giữa đêm và rất khó để ngủ lại.

Việc mẹ bầu ngủ ít hơn 6 tiếng mỗi ngày hoặc thường xuyên thức khuya sau 23h không chỉ khiến cơ thể suy nhược mà còn tạo ra những áp lực vô hình lên hệ thần kinh và các cơ quan nội tạng. Nếu không chủ động cải thiện sớm, chứng rối loạn giấc ngủ này sẽ gây ra nhiều vấn đề bất ổn cho cả mẹ và thai nhi.

Điểm mặt những “thủ phạm” khiến mẹ bầu mất ngủ

Có rất nhiều nguyên nhân khiến chị em bị mất ngủ trong thai kỳ, từ những thay đổi sinh lý bên trong đến các tác động tâm lý bên ngoài. Cụ thể bao gồm:

• Căng thẳng, stress: Sự lo lắng về kỳ sinh nở hay những áp lực trong cuộc sống khiến hệ thần kinh luôn trong trạng thái “báo động”, gây rối loạn giấc ngủ kéo dài.
• Rối loạn tiêu hóa: Khi thai nhi lớn dần, dạ dày bị chèn ép dẫn đến tình trạng ợ nóng, trào ngược dạ dày thực quản. Bên cạnh đó, nội tiết tố thay đổi cũng khiến hệ tiêu hóa hoạt động kém đi, gây táo bón, đầy hơi, khiến mẹ khó lòng ngủ yên.
• Vấn đề về hô hấp: Ở những tháng cuối, thai nhi lớn đè lên cơ hoành làm giảm lượng oxy trong máu, khiến mẹ bầu thường xuyên cảm thấy khó thở, hụt hơi khi nằm.
• Rối loạn nhịp tim: Để nuôi dưỡng thai nhi, tim của mẹ phải hoạt động mạnh hơn để bơm máu đi khắp cơ thể, điều này vô tình làm tăng huyết áp đột ngột và gây mất ngủ.
• Đau nhức xương khớp và chuột rút: Sức nặng của tử cung chèn ép lên mạch máu và dây thần kinh, gây ra các cơn chuột rút bắp chân dữ dội hoặc đau lưng kinh niên, thường xuyên xảy ra về đêm.
• Tiểu đêm thường xuyên: Thận phải làm việc nhiều hơn và bàng quang bị thai nhi chèn ép khiến mẹ bầu phải thức dậy liên tục để đi vệ sinh, làm gián đoạn chu kỳ giấc ngủ.

Mẹ bầu mất ngủ ảnh hưởng như thế nào đến thai nhi?

Giấc ngủ chất lượng đóng vai trò cốt lõi giúp tái tạo năng lượng và ổn định tinh thần cho phụ nữ mang thai. Theo các chuyên gia, giấc ngủ còn tác động tích cực đến trí nhớ, thể chất và các chỉ số thai kỳ của người mẹ. Ngược lại, việc mất ngủ kéo dài sẽ để lại những hệ lụy đáng ngại cho bé:

1. Thai nhi chậm phát triển

Khi mẹ mất ngủ, quá trình lưu thông máu và cung cấp dưỡng chất cho thai nhi có thể bị gián đoạn. Đặc biệt, hormone tăng trưởng ở thùy trước tuyến yên bị rối loạn khiến trẻ có nguy cơ bị còi cọc, chậm phát triển về cả cân nặng lẫn kích thước ngay từ trong bụng mẹ.

2. Nguy cơ sinh non và thiếu máu

Tình trạng kiệt sức do thiếu ngủ khiến cơ thể mẹ không đủ sức đề kháng, dễ dẫn đến nguy cơ sinh non, thiếu tháng. Trẻ sinh ra từ những người mẹ thường xuyên mất ngủ cũng có nguy cơ cao mắc bệnh thiếu máu và các rối loạn về tuần hoàn máu.

3. Ảnh hưởng đến trí tuệ và nhịp sinh học của trẻ

Nghiên cứu chỉ ra rằng trẻ sơ sinh có mẹ bị mất ngủ thường hay quấy khóc vào ban đêm và hình thành nhịp sinh học không bình thường. Ngoài ra, trẻ còn có nguy cơ mắc các vấn đề về thị lực, vàng da hoặc nhiễm trùng thần kinh trung ương cao hơn bình thường.

4. Tác động tiêu cực đến sức khỏe người mẹ

Không chỉ ảnh hưởng đến con, chính bà con cũng sẽ phải đối mặt với nguy cơ trầm cảm thai kỳ, suy giảm trí nhớ, tăng cân mất kiểm soát hoặc tiền sản giật nếu để tình trạng mất ngủ kéo dài không kiểm soát.

Giải pháp cải thiện giấc ngủ an toàn cho phụ nữ mang thai

Để bảo vệ sức khỏe cho cả mẹ và bé, Đỗ Minh Đường khuyên bà con nên chủ động điều chỉnh lối sống và áp dụng các biện pháp hỗ trợ tự nhiên sau đây:

Thiết lập thói quen “Vệ sinh giấc ngủ”

Đây là liệu pháp điều chỉnh hành vi giúp cơ thể dần làm quen với nhịp sinh học ổn định:

• Đảm bảo phòng ngủ luôn sạch sẽ, thoáng mát, yên tĩnh với nhiệt độ lý tưởng từ 23 – 28 độ C.
• Cố định giờ đi ngủ và thức dậy mỗi ngày để tạo thói quen cho não bộ.
• Ngưng sử dụng điện thoại, tivi ít nhất 1 tiếng trước khi ngủ để tránh ánh sáng xanh gây ức chế hormone giấc ngủ.
• Ngâm chân với nước muối ấm hoặc tinh dầu hoa oải hương khoảng 15 phút trước khi đi ngủ giúp thư giãn thần kinh và lưu thông khí huyết.

Lựa chọn tư thế ngủ khoa học

Các chuyên gia luôn khuyến khích chị em nên nằm nghiêng sang bên trái. Tư thế này giúp tăng cường tuần hoàn máu đến tử cung và não bộ, đồng thời giảm áp lực từ thai nhi lên các mạch máu lớn. Chị em có thể dùng thêm gối ôm dài để nâng đỡ bụng và kê giữa hai chân giúp cột sống được thư giãn tối đa.

Kiểm soát dinh dưỡng và các rối loạn đi kèm

Một chế độ ăn uống thông minh sẽ giúp đẩy lùi các triệu chứng gây mất ngủ:

• Đối với chứng ợ nóng: Tránh ăn đồ cay nóng, dầu mỡ hoặc thực phẩm đóng hộp. Thay vào đó, hãy chia nhỏ bữa ăn và bổ sung thực phẩm tốt cho giấc ngủ như chuối, hạt óc chó, sữa chua hoặc một ly sữa ấm trước khi ngủ.
• Đối với chứng chuột rút: Tăng cường bổ sung Canxi và Magie thông qua các loại rau xanh đậm, đậu hạt và ngũ cốc. Hạn chế ngồi một chỗ quá lâu, nên vận động nhẹ nhàng để khí huyết lưu thông.
• Hạn chế uống nước vào buổi tối: Hãy uống đủ nước vào ban ngày và giảm dần lượng nước sau 20h để giảm thiểu số lần phải thức dậy đi tiểu đêm.

Rèn luyện thể chất nhẹ nhàng

Tập luyện vừa sức giúp mẹ bầu giải phóng năng lượng tiêu cực và giảm stress hiệu quả. Chị em có thể tham khảo các bài tập yoga đứng cân bằng, các tư thế quỳ giúp giảm áp lực vùng lưng và mông, hoặc tư thế ngồi đong đưa nhẹ nhàng. Lưu ý rằng mọi bài tập cần được thực hiện theo sự hướng dẫn của chuyên gia và phù hợp với thể trạng từng người.

Lưu ý: Các mẹo dân gian và bài tập trên chỉ mang tính chất tham khảo ở mức phổ thông. Với những chị em có cơ địa nhạy cảm hoặc có bệnh lý nền kèm theo, cần tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa trước khi áp dụng bất kỳ thay đổi nào trong chế độ sinh hoạt.

Hy vọng những chia sẻ trên đây đã giúp bà con giải tỏa được thắc mắc về việc mẹ bầu mất ngủ có ảnh hưởng đến thai nhi không. Giấc ngủ chính là “sợi dây” kết nối sức khỏe giữa mẹ và con, vì vậy đừng chủ quan chị em nhé. Hãy chủ động lắng nghe cơ thể và tìm lại những đêm ngon giấc để hành trình đón con yêu trở nên trọn vẹn nhất.